Η σύγκρουση στο Ιράν έχει αποκαλύψει δύο σημαντικούς χαμένους στη διεθνή σκηνή: την Κίνα και την Ευρώπη. Οι αντιδράσεις των δύο αυτών δυνάμεων είναι, ωστόσο, εντελώς διαφορετικές. Ενώ οι Ευρωπαίοι ηγέτες φαίνεται να παρακολουθούν αμήχανοι και ανήμποροι μπροστά στην εκρηκτική αύξηση των τιμών της ενέργειας, το Πεκίνο δείχνει ψυχραιμία και αυτοπεποίθηση, κυρίως ενόψει των συναντήσεων με τις ΗΠΑ.
Η εποχή του χάους
Η διαφοροποίηση αυτή επισημαίνει μια νέα γεωπολιτική πραγματικότητα: η Κίνα έχει προετοιμαστεί στρατηγικά για μια εποχή «αταξίας», όπου οι κανόνες δεν ισχύουν πια. Αντίθετα, οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις συνεχίζουν να προσκολλώνται στην παλιά τάξη πραγμάτων, αφήνοντας την Κίνα να σχεδιάσει τη στρατηγική της στο νέο αυτό τοπίο.
Οι ρίζες της ευρωπαϊκής αδυναμίας
Η ευρωπαϊκή αφέλεια έχει τις ρίζες της στα τελευταία δεκαπέντε χρόνια, όταν η Ευρώπη αποφάσισε να βασιστεί σε άλλους θεσμούς για την ασφάλειά της. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, η Κίνα συγκέντρωνε αποθέματα πετρελαίου και τροφίμων, εξασφαλίζοντας τον έλεγχο κρίσιμων πρώτων υλών που απαιτούνται για τις μελλοντικές τεχνολογίες.
Ο κίνδυνος αποβιομηχάνισης
Σήμερα, ο μεγαλύτερος κίνδυνος για την Ευρώπη είναι η πιθανότητα αποβιομηχάνισης. Η Κίνα, με την υπερβολική βιομηχανική της ικανότητα και τις επιθετικές εμπορικές πρακτικές, έχει καταστήσει τις ευρωπαϊκές αγορές στόχο των εξαγωγών της.
- Ενεργειακές ελλείψεις στρέφουν την προσοχή προς πράσινες τεχνολογίες.
- Κινεζικές εταιρείες ηγούνται στην παραγωγή μπαταριών και ηλεκτρικών οχημάτων.
- Η Ευρώπη κινδυνεύει από ραγδαία αποβιομηχάνιση λόγω φθηνότερων κινεζικών προϊόντων.
Στρατηγική εξάρτηση στην άμυνα
Η εξάρτηση από την Κίνα επεκτείνεται και στον τομέα της άμυνας. Καθώς η Ευρώπη αναβαθμίζει τον στρατιωτικό της εξοπλισμό λόγω των ρωσικών απειλών, διαπιστώνει ότι βασίζεται σε κινεζικές προμήθειες κρίσιμων υλικών.
Επενδύσεις και οικονομικές σχέσεις
Πολλοί Ευρωπαίοι ηγέτες φοβούνται ότι μια σκληρή στάση απέναντι στην Κίνα θα μπορούσε να αποτρέψει σημαντικές επενδύσεις. Ωστόσο, οι υποσχέσεις του Πεκίνου για μεταφορά τεχνογνωσίας παρέμειναν ανεκπλήρωτες. Χρειάζεται να επιβληθούν αυστηρότεροι δασμοί ώστε να υπάρξει κίνητρο για δημιουργία ευρωπαϊκών γραμμών παραγωγής.
Ανάγκη στρατηγικής αλλαγής
Για να αποφευχθεί ένα μέλλον οικονομικής κατωτερότητας, η Ευρώπη πρέπει να αναπτύξει την δική της στρατηγική. Αυτό περιλαμβάνει επενδύσεις σε πράσινη τεχνολογία και άμυνα καθώς και δημιουργία αποθεμάτων κρίσιμων ορυκτών.
Μοχλοί πίεσης
Η Ευρώπη διαθέτει ισχυρούς μοχλούς πίεσης που μπορεί να χρησιμοποιήσει. Υπάρχει πρόταση για επιβολή υψηλών δασμών στα κινεζικά αγαθά και περιορισμούς στις δραστηριότητες μεγάλων κινεζικών εταιρειών στην αγορά της. Αυτές οι ενέργειες θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε πιο ισότιμες εμπορικές σχέσεις με την Κίνα.
Μόνο αν οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις αναγνωρίσουν ότι πρέπει να επιβιώσουν μέσα στο νέο διεθνές χάος θα μπορέσουν να αντιμετωπίσουν αποτελεσματικά τις προκλήσεις που προκύπτουν από τις εξελίξεις αυτές.
