Η συζήτηση για τον λιγνίτη και την επόμενη ημέρα της Δυτικής Μακεδονίας επανέρχεται με αφορμή την επίσκεψη του Πρωθυπουργού Κ. Μητσοτάκη στην επένδυση της Wonderplant, την περασμένη Παρασκευή. Ο Πρωθυπουργός υποστήριξε ότι ο λιγνίτης δεν μπορεί σήμερα να ανταγωνιστεί τις υπόλοιπες πηγές ενέργειας, χαρακτηρίζοντας παραπλανητικές τις αναφορές για επιστροφή σε αυτόν.
Στην ίδια τοποθέτηση περιέγραψε την απομάκρυνση από τον λιγνίτη ως συνειδητή κυβερνητική επιλογή, με κατεύθυνση προς τις ΑΠΕ και το φυσικό αέριο. Ωστόσο, η ενεργειακή εξίσωση παραμένει σύνθετη, ιδιαίτερα για μια περιοχή που βρίσκεται από το 2019 υπό έντονη οικονομική, εργασιακή και δημογραφική πίεση.
Η άνοδος στη χονδρική τιμή και το φυσικό αέριο
Στοιχεία που δημοσιεύθηκαν για τον Αύγουστο δείχνουν ότι η μέση χονδρεμπορική τιμή ηλεκτρικής ενέργειας διαμορφώθηκε στα 133,4 ευρώ/MWh. Πρόκειται για αύξηση 21,3% σε σχέση με τον Ιούλιο και περίπου 43,5% μέσα σε δύο μήνες.
Παράλληλα, το φυσικό αέριο κινείται σε υψηλά επίπεδα, ενώ οι ευρωπαϊκές αποθήκες εμφανίζονται χαμηλότερα από τον συνήθη μέσο όρο της εποχής. Η Ευρώπη καλείται επίσης να εξασφαλίσει μεγαλύτερες ποσότητες LNG ενόψει του χειμώνα.
Τα δεδομένα αυτά δεν σημαίνουν αυτομάτως ότι ο λιγνίτης είναι σήμερα φθηνότερη λύση. Το κόστος των δικαιωμάτων CO₂, η απόδοση και η ηλικία των μονάδων, καθώς και το συνολικό κόστος παραγωγής, αποτελούν παράγοντες που δεν μπορούν να αγνοηθούν.
Το ερώτημα για μια περιορισμένη μεταβατική εφεδρεία
Από την άλλη πλευρά, η συζήτηση για ενδεχόμενη ολιγοετή παράταση λειτουργίας συγκεκριμένων λιγνιτικών μονάδων δεν ταυτίζεται κατ’ ανάγκη με επιστροφή της χώρας σε ένα μόνιμο λιγνιτικό μοντέλο. Το ερώτημα που τίθεται αφορά το αν θα πρέπει να υπάρχει, μόνο εφόσον το απαιτήσουν οι οικονομικές, κοινωνικές και ενεργειακές συνθήκες, η δυνατότητα μιας περιορισμένης χρονικά μεταβατικής εφεδρείας.
Για την Κοζάνη, την Πτολεμαΐδα, την Εορδαία και συνολικά τη Δυτική Μακεδονία, το κρίσιμο ζήτημα παραμένει η δημιουργία πραγματικών και σταθερών θέσεων εργασίας μέχρι να ωριμάσουν οι μεγάλες επενδύσεις. Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι έργα όπως η Wonderplant, νέα ενεργειακά έργα, τεχνολογικές υποδομές και όσα σχεδιάζονται στον άξονα Αγίου Δημητρίου–Καρδιάς από τη ΔΕΗ μπορούν να δημιουργήσουν στο μέλλον περισσότερες θέσεις εργασίας από εκείνες που χάθηκαν από τον λιγνίτη.
Εάν οι επενδύσεις υλοποιηθούν στον προβλεπόμενο χρόνο και αποδώσουν ουσιαστική απασχόληση, τα δεδομένα θα αλλάξουν. Μέχρι τότε, όμως, η περιοχή χρειάζεται ενδιάμεσες λύσεις, συγκεκριμένες παρεμβάσεις και ένα δίχτυ προστασίας για την απασχόληση και την τοπική οικονομία.
Σε μια περίοδο κατά την οποία οι τιμές του φυσικού αερίου, οι γεωπολιτικές εξελίξεις, οι ανάγκες ηλεκτροπαραγωγής και η πορεία των επενδύσεων μπορούν να μεταβληθούν, η συζήτηση αφορά τελικά την ύπαρξη εναλλακτικών σεναρίων. Η τελική απόφαση ανήκει στην εκάστοτε κυβέρνηση, που έχει την ευθύνη για την ενεργειακή ασφάλεια, το ενεργειακό κόστος και το μέλλον της Δυτικής Μακεδονίας.
Πηγή: Αρχικό ρεπορτάζ
