Κοινωνικές υπηρεσίες χωρίς επαρκές προσωπικό στους δήμους
Την ανάγκη άμεσης ενίσχυσης των κοινωνικών υπηρεσιών στους δήμους ανέδειξε ο Σύνδεσμος Κοινωνικών Λειτουργών Ελλάδας (ΣΚΛΕ), μετά και την υπόθεση κακοποίησης παιδιών στην Κυψέλη. Σε συνάντηση με τον υπουργό Επικρατείας Άκη Σκέρτσο, τον περασμένο Ιούνιο, ο Σύνδεσμος έθεσε ζητήματα στελέχωσης, θεσμικής προστασίας των κοινωνικών λειτουργών και δημιουργίας ενός ενιαίου πλαισίου παιδικής προστασίας, υποστηρίζοντας ότι οι σημερινές δομές δεν επαρκούν για την πρόληψη σοβαρών περιστατικών.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΣΚΛΕ, στους 332 δήμους της χώρας υπηρετούν μόλις 545 μόνιμοι κοινωνικοί λειτουργοί. Σε ορισμένες περιοχές, ακόμη και αν συνυπολογιστούν οι συμβασιούχοι που εργάζονται μέσω ευρωπαϊκών προγραμμάτων, η αναλογία φτάνει σε έναν κοινωνικό λειτουργό για έως και 30.000 κατοίκους. Υπάρχουν, μάλιστα, δήμοι χωρίς κανέναν κοινωνικό λειτουργό, ενώ η κατανομή του προσωπικού παρουσιάζει σημαντικές γεωγραφικές ανισότητες.
Ο Σύνδεσμος προτείνει τη θεσμοθέτηση εθνικής αναλογίας ενός κοινωνικού λειτουργού ανά 2.500 κατοίκους, σύμφωνα με ευρωπαϊκά και διεθνή δεδομένα. Με βάση αυτή την αναλογία, οι κοινωνικοί λειτουργοί στην Ελλάδα θα έπρεπε να ανέρχονται περίπου σε 4.400, έναντι των 545 μόνιμων που υπηρετούν σήμερα, χωρίς να υπολογίζονται οι συμβασιούχοι. Η νομοθέτηση της αναλογίας δεν συνεπάγεται από μόνη της δημοσιονομική δαπάνη, θα δημιουργούσε όμως την ανάγκη για νέες προσλήψεις.
Αιτήματα για παιδική προστασία και νομική κάλυψη
Μεταξύ των προτάσεων που κατατέθηκαν είναι η επέκταση της νομικής υποστήριξης σε κοινωνικούς λειτουργούς ιδιωτικού δικαίου ορισμένου χρόνου στους δήμους, όταν πραγματοποιούν έρευνες συνθηκών διαβίωσης ύστερα από εισαγγελική εντολή. Ο ΣΚΛΕ ζητά επίσης ρυθμίσεις για την ποινική ευθύνη των κοινωνικών λειτουργών που ερευνούν υποθέσεις ανηλίκων, ατόμων με αναπηρία και ηλικιωμένων κατόπιν εισαγγελικής ή δικαστικής παραγγελίας.
Η πρόεδρος του ΣΚΛΕ, Τριανταφυλλιά Αθανασίου, υποστηρίζει ότι η παιδική προστασία ενεργοποιείται κυρίως μετά την καταγγελία και την εισαγγελική παρέμβαση, όταν η κατάσταση έχει ήδη επιδεινωθεί. Ο Σύνδεσμος προτείνει τη δημιουργία διυπουργικής κοινωνικής υπηρεσίας και Γενικής Γραμματείας Παιδικής Προστασίας, με συντονισμό από το υπουργείο Οικογένειας, ώστε να υπάρχει έγκαιρη αξιολόγηση των οικογενειακών συνθηκών και υποστήριξη ή απομάκρυνση των παιδιών όταν αυτό απαιτείται.
Ενδεικτικά, στον δήμο Αθηναίων υπάρχουν 24 θέσεις κοινωνικών λειτουργών, από τις οποίες έχουν καλυφθεί οι 14, ενώ στον δήμο Μαδρίτης εργάζονται 1.000 κοινωνικοί λειτουργοί. Ο ΣΚΛΕ αναφέρει ότι οι δήμοι αποτελούν βασικό πυλώνα κοινωνικής προστασίας, αλλά πολλές υπηρεσίες εξαρτώνται από ευρωπαϊκά προγράμματα περιορισμένης διάρκειας. Μέχρι σήμερα, σύμφωνα με το διαθέσιμο υλικό, ο υπουργός Επικρατείας δεν έχει απαντήσει στην επιστολή του Συνδέσμου, ούτε έχει αναληφθεί νομοθετική πρωτοβουλία για τα αιτήματα.
