Ανανεώθηκε έως το 2031 το Μνημόνιο Ελλάδας–ΗΠΑ για την προστασία των αρχαιοτήτων
Ελλάδα και Ηνωμένες Πολιτείες ανανέωσαν για ακόμη πέντε χρόνια, έως το 2031, το Μνημόνιο Κατανόησης για την επιβολή εισαγωγικών περιορισμών σε κατηγορίες ελληνικού αρχαιολογικού και εθνολογικού υλικού. Η συμφωνία στοχεύει στην αντιμετώπιση της παράνομης διακίνησης πολιτιστικών αγαθών και στη διευκόλυνση του επαναπατρισμού τους στην Ελλάδα.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, το Μνημόνιο βρίσκεται σε ισχύ από το 2011 και έχει συμβάλει στην επιστροφή σημαντικού αριθμού αρχαιοτήτων. Κατά την πενταετία 2021-2026 επιστράφηκαν στην Ελλάδα συνολικά 425 πολιτιστικά αγαθά, από τα οποία 98 επέστρεψαν βάσει των διατάξεων του Μνημονίου. Επιπλέον, στις 21 Σεπτεμβρίου 2026 παραδόθηκαν 15 ακόμη ελληνικές αρχαιότητες από την Εισαγγελία του Μανχάταν και την Antiquities Trafficking Unit.
Η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη χαρακτήρισε την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς σημαντικό σκέλος της συνεργασίας Ελλάδας και ΗΠΑ στο πλαίσιο του 6ου Στρατηγικού Διαλόγου. Το Μνημόνιο υπεγράφη με την υφυπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ, αρμόδια για θέματα πολιτισμού, Κέιτ Ντίλον, η οποία τόνισε ότι η συμφωνία αποτελεί σημαντικό βήμα κατά της παράνομης διακίνησης αρχαιοτήτων και προστατεύει Αμερικανούς συλλέκτες και μουσεία από την απόκτηση παράνομα διακινηθέντων αντικειμένων.
Εκθέσεις στην Ελλάδα και στις Ηνωμένες Πολιτείες
Το υπουργείο Πολιτισμού σχεδιάζει για το 2027 έκθεση στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο με αντικείμενα που έχουν επιστραφεί από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Παράλληλα, ανακοινώθηκε συνεργασία με το Μουσείο Γκέτι στο Λος Άντζελες για τη διοργάνωση έκθεσης και για τη συμβολή στην Πολιτιστική Ολυμπιάδα, με αφορμή τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2028.
Στο επίκεντρο των συζητήσεων βρέθηκαν επίσης οι κοινές εκδηλώσεις για τα 250 χρόνια από την αμερικανική ανεξαρτησία, με αναφορές στη σχέση της αμερικανικής και της Ελληνικής Επανάστασης και στη συμβολή του αμερικανικού φιλελληνισμού στον ελληνικό αγώνα ανεξαρτησίας. Η Αμερικανίδα πρέσβης Κίμπερλι Γκίλφοϊλ προανήγγειλε, ακόμη, πρωτοβουλία για την κοινή προστασία αρχαιοτήτων και έκθεση με χειρόγραφα και τεχνουργήματα που συνδέονται με τον πόλεμο της Ανεξαρτησίας, την Ύδρα, τις Σπέτσες και άλλες περιοχές.
Πριν από την υπογραφή πραγματοποιήθηκε συνάντηση στο πλαίσιο της θεματικής People-to-People, με τη συμμετοχή της Λίνας Μενδώνη, της υπουργού Παιδείας και Θρησκευμάτων Σοφίας Ζαχαράκη και του υφυπουργού Αθλητισμού Γιάννη Βρούτση. Από αμερικανικής πλευράς συμμετείχε η υφυπουργός Εξωτερικών, αρμόδια για την Παιδεία και τον Πολιτισμό, Κάθριν Ντίλον. Οι δύο πλευρές επιβεβαίωσαν τη βούλησή τους για περαιτέρω συνεργασία στους τομείς του πολιτισμού, της παιδείας και του αθλητισμού.
