Οι ιδιοκτήτες ακινήτων καλούνται να ελέγξουν από τώρα αν τα στοιχεία της περιουσίας τους συμφωνούν σε Ε9, Κτηματολόγιο, δήμο, τίτλους και ηλεκτρονικά αρχεία, καθώς οι διασταυρώσεις ενισχύονται και από το 2027 η πραγματική επιφάνεια και χρήση των κτισμάτων θα συνδέονται με τον προσδιορισμό του ΕΝΦΙΑ. Στο νέο πλαίσιο εντάσσεται και το Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ), το οποίο συγκεντρώνει πληροφορίες τόσο για την ιδιοκτησία όσο και για τη χρήση των ακινήτων.
Ποια στοιχεία πρέπει να διασταυρωθούν
Ο έλεγχος δεν αφορά μόνο το αν ένα ακίνητο έχει δηλωθεί, αλλά και αν η δήλωση είναι ακριβής. Στο Ε9 χρειάζεται να εξεταστούν η επιφάνεια, το είδος του εμπράγματου δικαιώματος, το ποσοστό συνιδιοκτησίας, ο όροφος, οι κύριοι και βοηθητικοί χώροι και η χρήση. Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται σε παλαιά και κληρονομικά ακίνητα, καθώς και σε ιδιοκτησίες που έχουν μεταβληθεί με την πάροδο των ετών.
Παράλληλα, οι ιδιοκτήτες πρέπει να συγκρίνουν τα δηλωμένα τετραγωνικά με εκείνα που εμφανίζονται στον δήμο. Το Ε9 συνδέεται με τη φορολογία της ακίνητης περιουσίας, ενώ τα στοιχεία των δήμων χρησιμοποιούνται για δημοτικά τέλη και επιβαρύνσεις. Διαφορές μεταξύ των βάσεων θα πρέπει να διερευνηθούν, ώστε να διαπιστωθεί αν χρειάζεται διόρθωση.
Στο Κτηματολόγιο πρέπει να ελεγχθούν το καταχωρισμένο δικαίωμα, το ποσοστό ιδιοκτησίας, το εμβαδόν, η θέση και ο ΚΑΕΚ, σε σύγκριση με τον τίτλο κτήσης και την πραγματική εικόνα του ακινήτου. Αυξημένη προσοχή χρειάζεται σε αγροτεμάχια, παλαιούς τίτλους, κληρονομικές ιδιοκτησίες και ακίνητα με πολλούς συνιδιοκτήτες.
Από το 2027, εφόσον η πραγματική επιφάνεια είναι μεγαλύτερη από εκείνη που αναγράφεται στην οριστική εγγραφή του Κτηματολογίου, στον τίτλο ή στην οικοδομική άδεια, θα λαμβάνεται υπόψη η πραγματική επιφάνεια για τον προσδιορισμό του ΕΝΦΙΑ. Το ίδιο ισχύει για την πραγματική χρήση, όταν αυτή έχει μεταβληθεί. Αντίστροφα, όταν η επιφάνεια είναι μικρότερη, μπορεί να ληφθεί υπόψη η μικρότερη πραγματική επιφάνεια, εφόσον υπάρχει Ηλεκτρονική Ταυτότητα Κτιρίου που το αποδεικνύει.
ΜΙΔΑ, μισθώσεις και προετοιμασία για προγράμματα
Η Ηλεκτρονική Ταυτότητα Κτιρίου μπορεί να αποκαλύψει αυθαίρετες κατασκευές, αλλαγές χρήσης, κλειστούς ημιυπαίθριους, επεκτάσεις ή άλλες αποκλίσεις από την οικοδομική άδεια και τα εγκεκριμένα σχέδια. Η έγκαιρη αντιμετώπιση τέτοιων εκκρεμοτήτων είναι σημαντική ενόψει μεταβίβασης, γονικής παροχής ή άλλης πράξης που απαιτεί πλήρη τεχνικό και νομικό έλεγχο.
Όσοι εκμισθώνουν ή παραχωρούν δωρεάν ακίνητα θα πρέπει να ελέγξουν αν η δηλωμένη χρήση ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα και αν τα στοιχεία των μισθώσεων είναι ενημερωμένα. Για μισθώσεις ή δωρεάν παραχωρήσεις με έναρξη από την 1η Νοεμβρίου 2026 και μετά, προβλέπεται, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, πρόστιμο 500 ευρώ για μη εμπρόθεσμη υποβολή της απαιτούμενης δήλωσης ενημέρωσης του ΜΙΔΑ. Κυρώσεις προβλέπονται και για εσφαλμένα στοιχεία, ιδίως όταν χρησιμοποιούνται για τη λήψη επιδομάτων ή ενισχύσεων.
Η προετοιμασία αφορά επίσης το αναμενόμενο πρόγραμμα «Ανακαινίζω» και προγράμματα ενεργειακής αναβάθμισης όπως το «Εξοικονομώ». Ο ιδιοκτήτης είναι χρήσιμο να έχει συγκεντρωμένα τον τίτλο κτήσης, το Ε9 και τον ΕΝΦΙΑ, τα στοιχεία του Κτηματολογίου και τον ΚΑΕΚ, την οικοδομική άδεια και τα σχέδια, τυχόν τακτοποιήσεις, την Ηλεκτρονική Ταυτότητα Κτιρίου, το Πιστοποιητικό Ενεργειακής Απόδοσης και το μισθωτήριο, όπου υπάρχει.
