Δημοσιονομικά περιθώρια, ευρωπαϊκοί πόροι και νέα στεγαστικά προγράμματα
Τα περιθώρια για πρόσθετα μέτρα απέναντι στην ενεργειακή κρίση, η πορεία των διαπραγματεύσεων για τον νέο ευρωπαϊκό προϋπολογισμό και οι παρεμβάσεις για τη στέγαση βρέθηκαν στο επίκεντρο συνέντευξης του αναπληρωτή υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Νίκου Παπαθανάση, στην εκπομπή «Σ/Κ από τις 5» του ΕΡΤnews. Ο υπουργός υπογράμμισε ότι η ύπαρξη δημοσιονομικού πλεονάσματος δεν σημαίνει αυτομάτως ότι αυτό μπορεί να διατεθεί για νέες δαπάνες, λόγω των ευρωπαϊκών δημοσιονομικών κανόνων.
Όπως ανέφερε, η κυβέρνηση εξετάζει τα διαθέσιμα περιθώρια για επιπλέον παρεμβάσεις στην ενέργεια και την ακρίβεια, ενώ η κατάσταση θα επανεκτιμηθεί μετά την εφαρμογή των ήδη ανακοινωμένων μέτρων για το αρχικό διάστημα των 15 ημερών. Το συνολικό πακέτο στήριξης ανέρχεται σε 2,2 δισ. ευρώ, εκ των οποίων περίπου 1 δισ. ευρώ αφορά τον τομέα της ενέργειας.
Ο κ. Παπαθανάσης σημείωσε ότι η κυβέρνηση επιδιώκει να αποφύγει νέες φορολογικές επιβαρύνσεις και να συνεχίσει τη μείωση των φορολογικών βαρών, χωρίς να διακινδυνεύσει τη δημοσιονομική σταθερότητα. Προειδοποίησε, παράλληλα, ότι η υπέρβαση των ορίων μπορεί να αυξήσει το κόστος εξυπηρέτησης του δημόσιου χρέους και να περιορίσει τη δυνατότητα χρηματοδότησης μελλοντικών μέτρων.
Οι ευρωπαϊκοί πόροι και η πολιτική συνοχής
Σε ό,τι αφορά τον νέο ευρωπαϊκό προϋπολογισμό, ο αναπληρωτής υπουργός δήλωσε ότι δεν έχει ακόμη επιτευχθεί συμφωνία. Οι διαπραγματεύσεις παραμένουν δύσκολες, καθώς τα κράτη-μέλη έχουν διαφορετικές θέσεις για το ύψος του κοινοτικού προϋπολογισμού και τη διατήρηση των κονδυλίων της πολιτικής συνοχής, η οποία θεωρείται κρίσιμη για τις λιγότερο ισχυρές οικονομίες.
Εκτίμησε ότι η συμφωνία ενδέχεται να μην ολοκληρωθεί τον Δεκέμβριο και να μετατεθεί στο δεύτερο εξάμηνο του 2027. Παράλληλα, ανέφερε ότι οι συνολικοί εθνικοί και ευρωπαϊκοί πόροι που θα είναι διαθέσιμοι για την Ελλάδα έως το 2034 αναμένεται να ξεπεράσουν τα 100 δισ. ευρώ.
Ειδικότερα, το εθνικό πρόγραμμα για την περίοδο 2026-2030 ανέρχεται σε 23 δισ. ευρώ, έναντι 10 δισ. ευρώ για την περίοδο 2021-2025. Στο χρηματοδοτικό πλαίσιο περιλαμβάνονται ακόμη το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο, το Ταμείο Εκσυγχρονισμού και το ΕΣΠΑ, από το οποίο, σύμφωνα με τον υπουργό, απομένουν προς απορρόφηση 19 δισ. ευρώ έως το 2030. Για το Ταμείο Ανάκαμψης ανέφερε ότι περιλάμβανε 18 δισ. ευρώ σε επιχορηγήσεις και επιπλέον 18 δισ. ευρώ σε δάνεια.
«Σπίτι μου 3» και ανακαινίσεις κατοικιών
Για το στεγαστικό, ο κ. Παπαθανάσης απέρριψε τον ισχυρισμό ότι τα προγράμματα «Σπίτι μου» ευθύνονται για αύξηση των τιμών των ακινήτων κατά 30%. Ανέφερε ότι οι τιμές είχαν ήδη αυξηθεί σημαντικά πριν από την εφαρμογή των δύο πρώτων προγραμμάτων, ενώ επικαλέστηκε αυξήσεις περίπου 6%-7% το 2023 και το 2024 και χαμηλότερες αυξήσεις το 2025 και το 2026.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, περίπου 24.000 νοικοκυριά απέκτησαν κατοικία μέσω των προγραμμάτων, ενώ σε αρκετές περιπτώσεις οι δόσεις των δανείων είναι χαμηλότερες από τα ενοίκια που κατέβαλλαν προηγουμένως οι δικαιούχοι.
Το «Σπίτι μου 3» αναμένεται να διευρύνει τα ηλικιακά κριτήρια έως τα 55 έτη. Το ανώτατο όριο αξίας του ακινήτου προβλέπεται να αυξηθεί από τις 250.000 στις 400.000 ευρώ, ενώ το ανώτατο ύψος του δανείου θα διαμορφωθεί στις 230.000 ευρώ. Το πρόγραμμα εκτιμάται ότι θα επιτρέψει σε επιπλέον 15.000 πολίτες να αποκτήσουν κατοικία. Παράλληλα, προαναγγέλθηκε το πρόγραμμα «Ανακαινίζω», που θα αφορά 14.000 κατοικίες.
Ο αναπληρωτής υπουργός αναφέρθηκε, τέλος, στον Κάθετο Διάδρομο, τον οποίο χαρακτήρισε εθνική στρατηγική για την ενίσχυση του ενεργειακού ρόλου της Ελλάδας. Όπως δήλωσε, ο σχεδιασμός θα συνεχιστεί παρά την αποχώρηση της Κίμπερλι Γκίλφοϊλ.
