Η Ελληνική Αρχή Γεωλογικών και Μεταλλευτικών Ερευνών δημοσίευσε τον πρώτο ενιαίο ψηφιακό γεωλογικό χάρτη της Ελλάδας, σε κλίμακα 1:50.000. Διατίθεται δωρεάν μέσω του Geoportal της ΕΑΓΜΕ και συγκεντρώνει σε κοινή βάση στοιχεία για ολόκληρη τη χώρα, προσφέροντας ένα χρήσιμο σημείο αναφοράς για τον σχεδιασμό έργων και την εκτίμηση γεωλογικών κινδύνων.
Ο χάρτης ενοποιεί 325 φύλλα, καλύπτει 131.910 τετραγωνικά χιλιόμετρα και αποτυπώνει περισσότερους από 1.500 γεωλογικούς σχηματισμούς. Η χαρτογράφηση ξεκίνησε με την έκδοση του πρώτου φύλλου, του «Πλατανιά», το 1956 και ολοκληρώθηκε το 2023, έπειτα από εργασία 67 χρόνων και τη συμβολή περισσότερων από 280 ειδικών και εργαζομένων.
Μια ενιαία βάση, όχι απλή ψηφιοποίηση των παλιών χαρτών
Τα παλαιότερα φύλλα δεν μεταφέρθηκαν απλώς σε ψηφιακή μορφή. Τα δεδομένα αναθεωρήθηκαν και εναρμονίστηκαν επιστημονικά, ώστε να αποτελέσουν ένα συνεκτικό σύνολο για όλη την Ελλάδα.
Η βάση περιλαμβάνει πληροφορίες για τους γεωλογικούς σχηματισμούς, την ηλικία και τη στρωματογραφία τους, καθώς και για γεωλογικές επαφές, ρήγματα και άλλες τεκτονικές δομές. Τα στοιχεία συνοδεύονται από μεταδεδομένα που τεκμηριώνουν την προέλευσή τους.
Υπεύθυνη του έργου ήταν η Δρ. Ειρήνη Ζανανίρη, προϊσταμένη της Γενικής Διεύθυνσης Γεωλογικής Χαρτογράφησης και Εφαρμογών της ΕΑΓΜΕ. Την επιστημονική ευθύνη για την εναρμόνιση και τη σύνθεση είχε ο αρχιχαρτογράφος Δρ. Άδωνις Φωτιάδης, ενώ η Αλεξάνδρα Ζερβάκου συνέβαλε στον σχεδιασμό του περιβάλλοντος των γεωχωρικών δεδομένων.
Πρόσβαση για πολίτες και επαγγελματίες
Μέσα από το Geoportal, οι χρήστες μπορούν να αναζητούν γεωλογικά δεδομένα ανά περιοχή σε διαδραστικό χάρτη. Παρέχονται επίσης υπηρεσίες GIS, διεπαφές WMS και WFS και APIs, ώστε τα δεδομένα να μπορούν να αξιοποιηθούν και σε άλλα συστήματα.
Η ΕΑΓΜΕ αναφέρει ότι ο χάρτης μπορεί να υποστηρίξει τον χωροταξικό και πολεοδομικό σχεδιασμό, την προστασία του περιβάλλοντος, τη μελέτη υπόγειων νερών και ορυκτών πόρων, αλλά και τον σχεδιασμό μεγάλων έργων, όπως δρόμοι, σήραγγες και φράγματα. Μπορεί ακόμη να συμβάλει στην εκτίμηση κινδύνων, όπως οι κατολισθήσεις, και στην πολιτική προστασία.
Τα δεδομένα δεν αντικαθιστούν τις γεωλογικές και γεωτεχνικές μελέτες που απαιτούνται για κάθε συγκεκριμένο έργο. Προσφέρουν, όμως, μια κοινή βάση γνώσης για την αρχική διερεύνηση και τον σχεδιασμό. Όπως ανέφερε ο γενικός διευθυντής της ΕΑΓΜΕ, Διονύσιος Γκούτης, «με απλά λόγια, μετατρέπουμε δεκαετίες επιστημονικής γνώσης σε αναπτυξιακό κεφάλαιο για τη χώρα».
