Ένα αποκαλυπτικό ρεπορτάζ δημοσιεύει σήμερα το πρακτορείο ειδήσεων Axios, το οποίο αναφέρει πως ΗΠΑ και Ισραήλ έχουν συζητήσει το ενδεχόμενο αποστολής ειδικών δυνάμεων στο Ιράν, με στόχο να εξασφαλίσουν το απόθεμα υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου της χώρας σε μεταγενέστερη φάση του πολέμου, σύμφωνα με τέσσερις πηγές που έχουν γνώση των σχετικών συζητήσεων.
Η αποτροπή του Ιράν από το να αποκτήσει πυρηνικό όπλο αποτελεί έναν από τους βασικούς πολεμικούς στόχους του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ.
Κεντρικό στοιχείο σε αυτό το σχέδιο θεωρείται το απόθεμα περίπου 450 κιλών ουρανίου εμπλουτισμένου στο 60%, το οποίο θα μπορούσε να μετατραπεί σε υλικό πυρηνικού όπλου μέσα σε λίγες εβδομάδες.
Μια εξαιρετικά δύσκολη στρατιωτική επιχείρηση
Οποιαδήποτε επιχείρηση κατάληψης ή εξασφάλισης του πυρηνικού υλικού θα απαιτούσε πιθανότατα αμερικανικά ή ισραηλινά στρατεύματα σε ιρανικό έδαφος, τα οποία θα έπρεπε να κινηθούν μέσα σε βαριά οχυρωμένες υπόγειες εγκαταστάσεις, ενώ ο πόλεμος θα βρίσκεται σε εξέλιξη.
Παραμένει ασαφές αν μια τέτοια αποστολή θα πραγματοποιούνταν από αμερικανικές, ισραηλινές ή κοινές δυνάμεις.
Σύμφωνα με πηγές, η επιχείρηση θα μπορούσε να εξεταστεί μόνο όταν οι δύο χώρες εκτιμήσουν ότι ο ιρανικός στρατός δεν θα μπορεί πλέον να αποτελέσει σοβαρή απειλή για τις δυνάμεις που θα συμμετάσχουν.
Οι συζητήσεις πίσω από κλειστές πόρτες
Κατά τη διάρκεια ενημέρωσης στο Κογκρέσο την Τρίτη, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο ερωτήθηκε αν υπάρχει σχέδιο για την ασφάλεια του εμπλουτισμένου ουρανίου του Ιράν.
Ο ίδιος απάντησe: «Κάποιος θα πρέπει να πάει και να το πάρει», είπε, χωρίς να διευκρινίσει ποιος θα αναλάβει την αποστολή.
Ισραηλινός αξιωματούχος άμυνας δήλωσε ότι ο Τραμπ και οι συνεργάτες του εξετάζουν σοβαρά το ενδεχόμενο αποστολής μονάδων ειδικών επιχειρήσεων στο Ιράν για συγκεκριμένες αποστολές.
Αμερικανός αξιωματούχος ανέφερε ότι η κυβέρνηση εξετάζει δύο βασικά σενάρια:
- την απομάκρυνση του πυρηνικού υλικού από το Ιράν,
- ή την αραίωση (διάλυση) του εμπλουτισμένου ουρανίου επί τόπου, με τη βοήθεια ειδικών.
Η αποστολή θα μπορούσε να περιλαμβάνει στρατιωτικές μονάδες ειδικών επιχειρήσεων μαζί με πυρηνικούς επιστήμονες, ενδεχομένως και ειδικούς από τη Διεθνή Υπηρεσία Ατομικής Ενέργειας
Σύμφωνα με δύο πηγές που γνωρίζουν το θέμα, τέτοιου είδους επιχειρήσεις είχαν παρουσιαστεί στον Τραμπ ως μέρος ενός ευρύτερου πακέτου επιλογών πριν από την έναρξη του πολέμου.
Το NBC News μετέδωσε επίσης ότι ο Τραμπ έχει εξετάσει το ενδεχόμενο αποστολής μικρού αριθμού αμερικανικών στρατευμάτων στο Ιράν για συγκεκριμένους στρατηγικούς σκοπούς.
Ένας Αμερικανός αξιωματούχος περιέγραψε τις επιχειρησιακές δυσκολίες μιας τέτοιας αποστολής:
«Το πρώτο ερώτημα είναι πού ακριβώς βρίσκεται το ουράνιο. Το δεύτερο είναι πώς θα φτάσουμε εκεί και πώς θα αποκτήσουμε φυσικό έλεγχο του υλικού».
Ο Τραμπ, μιλώντας σε δημοσιογράφους πάνω στο προεδρικό αεροσκάφος Air Force One, άφησε ανοικτό το ενδεχόμενο αποστολής χερσαίων δυνάμεων.
«Αν το κάναμε ποτέ, οι Ιρανοί θα είχαν αποδεκατιστεί σε τέτοιο βαθμό που δεν θα μπορούσαν να πολεμήσουν στο έδαφος», δήλωσε.
Όταν ρωτήθηκε αν αμερικανικά στρατεύματα θα μπορούσαν να σταλούν για να εξασφαλίσουν πυρηνικό υλικό, δεν το απέκλεισε: «Ίσως κάποια στιγμή να το κάνουμε. Δεν το έχουμε επιχειρήσει τώρα. Ίσως το κάνουμε αργότερα».
Η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου Καρολάιν Λεβίτ δήλωσε στο Axios ότι ο Τραμπ «κρατά σοφά όλες τις επιλογές ανοιχτές».
Πέρα από το πυρηνικό πρόγραμμα, αξιωματούχοι της αμερικανικής κυβέρνησης δήλωσαν ότι έχουν εξεταστεί και άλλα πιθανά σενάρια, όπως η κατάληψη του νησιού Kharg, ενός στρατηγικού τερματικού σταθμού από τον οποίο περνά περίπου το 90% των εξαγωγών ιρανικού πετρελαίου.
Πού βρίσκεται το ιρανικό ουράνιο
Σύμφωνα με Αμερικανούς και Ισραηλινούς αξιωματούχους, οι επιθέσεις που πραγματοποιήθηκαν τον περασμένο Ιούνιο στις πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν έθαψαν μεγάλο μέρος του αποθέματος ουρανίου κάτω από ερείπια.
Οι ίδιοι υποστηρίζουν ότι οι Ιρανοί δεν έχουν καταφέρει ακόμη να φτάσουν σε αυτό. Οι επιθέσεις κατέστρεψαν επίσης σχεδόν όλες τις φυγοκεντρικές μηχανές εμπλουτισμού, ενώ δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι η διαδικασία εμπλουτισμού έχει επανεκκινήσει.
Οι περισσότερες ποσότητες ουρανίου πιστεύεται ότι βρίσκονται στις υπόγειες σήραγγες της εγκατάστασης στο Ισφαχάν, ενώ μικρότερα αποθέματα υπάρχουν στις εγκαταστάσεις Fordow και Natanz.
Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ θεωρούν το απόθεμα των 450 κιλών ουρανίου εμπλουτισμένου στο 60% ως σοβαρή απειλή, καθώς θα μπορούσε να εμπλουτιστεί σε επίπεδο 90% — κατάλληλο για πυρηνικά όπλα — μέσα σε λίγες εβδομάδες.
Εάν ολόκληρη η ποσότητα έφτανε σε αυτό το επίπεδο καθαρότητας, θα μπορούσε θεωρητικά να επαρκεί για την κατασκευή έως και 11 πυρηνικών βομβών.
Ανώτερος Αμερικανός αξιωματούχος τόνισε ότι όταν γίνεται λόγος για «στρατεύματα στο έδαφος», αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα μια μεγάλη στρατιωτική εισβολή.
«Για τον Τραμπ, ο όρος “boots on the ground” δεν σημαίνει αυτό που φαντάζονται πολλοί στα μέσα ενημέρωσης», ανέφερε. Άλλη πηγή πρόσθεσε ότι αυτό που συζητείται αφορά μικρές επιχειρήσεις ειδικών δυνάμεων και όχι μεγάλη στρατιωτική δύναμη.
«Ο κόσμος σκέφτεται κάτι σαν τη Φαλούτζα. Δεν μιλάμε για κάτι τέτοιο», σημείωσε χαρακτηριστικά.
