Ξεχάστε ό,τι νομίζατε πως ξέρατε για την ευρωπαϊκή μετριοφροσύνη. Σύμφωνα με τα στοιχεία του Pew Research Center, υπάρχει ένας χάρτης που ταράζει τα νερά: δείχνει το ποσοστό των πολιτών σε κάθε ευρωπαϊκή χώρα που πιστεύουν πως ο δικός τους πολιτισμός είναι ανώτερος από των άλλων.
Και μάντεψε ποιος φιγουράρει στην κορυφή με ποσοστό-σοκ 89%.
Ναι, η Ελλάδα.
Ελλάδα: Πρωταθλήτρια πολιτισμικής υπερηφάνειας
Με 89% των Ελλήνων να δηλώνουν πως ο ελληνικός πολιτισμός υπερέχει, η χώρα μας κατακτά πανηγυρικά την πρώτη θέση. Ακολουθούν η Γεωργία (85%) και η Αρμενία (84%), ενώ στο υπόλοιπο Top 10 κυριαρχούν τα Βαλκάνια και η Ανατολική Ευρώπη.
Ολόκληρη η λίστα (spoiler: η Δυτική Ευρώπη δεν το… πολυπιστεύει)
Ακολουθεί ένα ενδεικτικό απόσπασμα της κατάταξης:
- Ρωσία – 69%
- Βουλγαρία – 68%
- Ρουμανία – 66%
- Σερβία – 65%
- Νορβηγία – 58% (η έκπληξη της Δύσης)
- Γερμανία – 45%
- Γαλλία – 36%
- Ολλανδία – 31%
- Σουηδία – 26%
- Ισπανία – 20% (η πιο… ταπεινή χώρα της Ευρώπης)
Τι δείχνει τελικά αυτός ο χάρτης;
Ο χάρτης παρουσιάζει μια ξεκάθαρη εικόνα: όσο προχωράμε ανατολικά και νοτιοανατολικά, τόσο πιο έντονη είναι η πεποίθηση περί πολιτισμικής ανωτερότητας. Αντίθετα, στις περισσότερες δυτικοευρωπαϊκές χώρες επικρατεί μετριοπάθεια ή και σκεπτικισμός για τέτοιες απόλυτες δηλώσεις.
Και παρόλο που η μελέτη βασίζεται σε δεδομένα του 2018, η συζήτηση που ξεκινάει τώρα στα social media γύρω από τον χάρτη είναι πιο καυτή από ποτέ.
Γιατί «φουσκώνουν» τα στήθη περηφάνιας;
Η απάντηση ίσως να κρύβεται σε μια λέξη: ιστορία. Πολιτισμοί με βαθιά ιστορική καταβολή και έντονη πολιτισμική αυτογνωσία – όπως ο ελληνικός – τείνουν να τροφοδοτούν μια πιο έντονη αίσθηση πολιτισμικής ταυτότητας. Από τον Παρθενώνα και την Οδύσσεια, μέχρι το φραπόγαλο με φόντο την Ακρόπολη, ο Έλληνας κουβαλάει την Ιστορία του στο DNA του – και δεν το κρύβει.
Τελικά… είναι κακό να θεωρείς πως ο πολιτισμός σου είναι καλύτερος;
Το ερώτημα διχάζει. Για άλλους είναι δείγμα υπερηφάνειας και αυτοπεποίθησης. Για άλλους, είναι δείγμα εσωστρέφειας ή και εθνικισμού. Όπως και να ‘χει, ο χάρτης λειτουργεί σαν καθρέφτης – όχι μόνο για το πώς βλέπει κάθε χώρα τον εαυτό της, αλλά και για το τι θεωρεί “πολιτισμό”.
Δες τον χάρτη, σκέψου τις ρίζες σου και απάντησε με ειλικρίνεια:
Είσαι στο 89%; Ή μήπως βλέπεις τον κόσμο πιο “πολυπολιτισμικά”;
