Η έλλειψη προσωπικού σε οδικές, αστικές, αεροπορικές και θαλάσσιες μεταφορές αναδείχθηκε σε βασική πρόκληση για την Ελλάδα και την Ευρώπη, κατά τη διάρκεια πάνελ του Συνεδρίου Υποδομών και Μεταφορών 2026. Το ζήτημα αφορά άμεσα την ομαλή λειτουργία της εφοδιαστικής αλυσίδας, τις μετακινήσεις, τη νησιωτική συνοχή και την ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας.
Μεγάλο κενό σε οδηγούς και εργαζόμενους
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, στην Ευρώπη καταγράφονται περίπου 2,9 εκατομμύρια κενές θέσεις οδηγών φορτηγών, ποσοστό 11%, σε 18 αγορές. Παράλληλα, εκτιμάται ότι μέχρι το 2030 θα συνταξιοδοτηθούν περίπου 660.000 επαγγελματίες οδηγοί, γεγονός που αναμένεται να διευρύνει το υφιστάμενο πρόβλημα.
Η είσοδος νέων στο επάγγελμα παραμένει περιορισμένη. Μεταξύ των παραγόντων που λειτουργούν αποτρεπτικά περιλαμβάνονται η παλαιότητα των οχημάτων στην Ελλάδα, οι μεγάλες καθυστερήσεις στις συνοριακές διαβάσεις, όπως οι πολυήμερες αναμονές στους Κήπους και οι ολιγόωρες στους Ευζώνους, καθώς και η έλλειψη χώρων υγιεινής και ασφαλούς στάθμευσης. Επιπλέον, οι οδηγοί αντιμετωπίζουν αυστηρές ποινές και πρόστιμα ακόμη και για ολιγόλεπτες παραβάσεις του χρόνου εργασίας.
Ελλείψεις αντιμετωπίζουν και οι αστικές συγκοινωνίες. Η ΟΣΥ διαθέτει 3.000 οδηγούς, χρειάζεται όμως ακόμη 400 προκειμένου να εκτελείται σωστά το πρόγραμμα. Παρά τις προσλήψεις που πραγματοποιούνται από το 2021 και τη λειτουργία νέας σχολής οδηγών, η στελέχωση δυσχεραίνεται από το ενιαίο μισθολόγιο του Δημοσίου. Οι αμοιβές δεν μπορούν να ανταγωνιστούν εκείνες στον τουρισμό, τις εμπορευματικές μεταφορές και τις κατασκευές, παρά την παροχή ειδικών επιδομάτων.
Πιέσεις σε αερομεταφορές και ακτοπλοΐα
Στις αερομεταφορές, οι διεθνείς οργανισμοί εκτιμούν ότι την επόμενη δεκαετία θα απαιτηθούν παγκοσμίως 1,5 εκατομμύριο νέοι εργαζόμενοι. Από αυτούς, περίπου 300.000 θα είναι πιλότοι, 400.000 μηχανικοί αεροπλάνων, 678.000 μέλη πληρωμάτων καμπίνας και 70.000 ελεγκτές. Το 60% των αναγκών συνδέεται με μαζικές συνταξιοδοτήσεις και το υψηλό κόστος εκπαίδευσης.
Στην Ελλάδα, η ΥΠΑ εξακολουθεί να παρουσιάζει ελλείψεις ελεγκτών εναέριας κυκλοφορίας. Πέρυσι προσλήφθηκαν 97 άτομα, φέτος περίπου 80, ενώ προβλέπονται ακόμη 70 μέσω τριετούς προγράμματος. Την ίδια στιγμή, αποχωρούν κάθε χρόνο 20 έως 30 ελεγκτές. Στα περιφερειακά αεροδρόμια καταγράφεται έλλειψη μηχανικών συντήρησης, ενώ εκτιμάται ότι η χώρα θα χρειαστεί περίπου 1.500 χειριστές μέσα στην επόμενη δεκαετία και διπλάσιο προσωπικό λόγω της αύξησης των εποχικών αναγκών.
Στην ακτοπλοΐα, οι ναυτικοί αυξήθηκαν σε 5.600 το 2025, από 5.400 την προηγούμενη χρονιά, καταγράφοντας άνοδο 5%. Ωστόσο, η έντονη εποχικότητα, με περισσότερα πλοία και επιβάτες κατά τους θερινούς μήνες, δυσκολεύει την κάλυψη και την αντικατάσταση θέσεων. Οι σημαντικότερες ελλείψεις αφορούν αξιωματικούς μηχανής, ηλεκτρολόγους, τεχνικούς, ναύτες, θαλαμηπόλους και μάγειρες.
Μεταξύ των μέτρων που προτάθηκαν είναι η επιδότηση για την έκδοση διπλωμάτων και πιστοποιήσεων, η δημιουργία οργανωμένων διαδρομών κατάρτισης σε συνεργασία με επιχειρήσεις και η βελτίωση των χώρων ανάπαυσης στα δρομολόγια. Προτάθηκε επίσης νομοθετική ρύθμιση ώστε οι οδηγοί να μην επιβαρύνονται με τη φορτοεκφόρτωση εμπορευμάτων, καθώς και η ενίσχυση της συμμετοχής των γυναικών και η οργανωμένη κατάρτιση και πιστοποίηση οδηγών από τρίτες χώρες με βάση τα ευρωπαϊκά πρότυπα.
