Ηθική ως εναλλακτικό μάθημα των Θρησκευτικών από τη Γ΄ Δημοτικού έως τη Γ΄ Λυκείου
Το μάθημα της Ηθικής καθιερώνεται ως εναλλακτική επιλογή για τους μαθητές και τις μαθήτριες που έχουν απαλλαγεί από τα Θρησκευτικά. Η ρύθμιση αφορά τη σχολική διαδρομή από τη Γ΄ Δημοτικού έως και τη Γ΄ Λυκείου, με τα δύο μαθήματα να λειτουργούν παράλληλα και να απευθύνονται σε διαφορετικές ομάδες μαθητών.
Σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο, οι μαθητές που είναι Χριστιανοί Ορθόδοξοι παρακολουθούν τα Θρησκευτικά, ενώ όσοι δεν είναι Χριστιανοί Ορθόδοξοι και έχουν λάβει απαλλαγή από το μάθημα παρακολουθούν Ηθική. Για τη δημιουργία τμήματος απαιτούνται τουλάχιστον 10 μαθητές ή μαθήτριες ανά τάξη που έχουν απαλλαγεί από τα Θρησκευτικά.
Τι περιλαμβάνει το πρόγραμμα
Η Ηθική έχει σχεδιαστεί με στόχο την ανάπτυξη υπεύθυνων, ενεργών και δημοκρατικών πολιτών, οι οποίοι σέβονται τον εαυτό τους, τους άλλους και το περιβάλλον. Το μάθημα δεν επικεντρώνεται στη διδασκαλία συγκεκριμένης θρησκευτικής πίστης, αλλά στην κριτική σκέψη, τον διάλογο, την επιχειρηματολογία και τον ηθικό αναστοχασμό.
Οι μαθητές θα ασχολούνται με έννοιες όπως η δικαιοσύνη, η ενσυναίσθηση, η υπευθυνότητα, η αλληλεγγύη, τα ανθρώπινα δικαιώματα, η διαφορετικότητα και η λήψη αποφάσεων. Στο Γυμνάσιο και στο Λύκειο οι θεματικές αποκτούν πιο σύνθετο και ηθικοφιλοσοφικό χαρακτήρα, μέσα από ερωτήματα που δεν έχουν πάντοτε μία μοναδική απάντηση.
Στο πρόγραμμα περιλαμβάνονται επίσης σύγχρονα ζητήματα, όπως:
- η τεχνητή νοημοσύνη και τα deepfakes,
- τα προσωπικά δεδομένα και η διαδικτυακή ταυτότητα,
- ο ψηφιακός εκφοβισμός και η παραπληροφόρηση,
- η βιοηθική και η περιβαλλοντική ευθύνη.
Η Ηθική δεν θα αποτελεί «μάθημα αθεΐας». Σκοπός της είναι οι μαθητές να αναγνωρίζουν ένα ηθικό ζήτημα, να εξετάζουν διαφορετικές απόψεις και να τεκμηριώνουν τη δική τους θέση.
Οργάνωση, αξιολόγηση και εκπαιδευτικοί
Όταν υπάρχει μόνο ένα τμήμα σε μια τάξη, τα Θρησκευτικά και η Ηθική θα διδάσκονται την ίδια ώρα, αλλά σε διαφορετικές αίθουσες. Η Ηθική θα βαθμολογείται κανονικά στον έλεγχο του τετραμήνου, χωρίς να περιλαμβάνεται στις ενδοσχολικές γραπτές εξετάσεις στο τέλος της σχολικής χρονιάς.
Στο Γυμνάσιο και στο Γενικό Λύκειο, η Α΄ ανάθεση έχει δοθεί στους εκπαιδευτικούς Θεολόγους, κλάδου ΠΕ01. Ως Β΄ ανάθεση προβλέπονται οι κλάδοι ΠΕ02, ΠΕ33 και ΠΕ78.
Το πρόγραμμα σπουδών για τις τάξεις Γ΄, Δ΄, Ε΄ και ΣΤ΄ Δημοτικού έχει ήδη θεσπιστεί, ενώ μέσα στο 2026 συμπληρώθηκε το πλαίσιο για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση. Τον Αύγουστο του 2026 καθορίστηκε ο τρόπος διδασκαλίας της Ηθικής στο Γυμνάσιο και στο Γενικό Λύκειο. Παράλληλα, το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής προχωρά στη δημιουργία ψηφιακών φακέλων και σχολικών εγχειριδίων, με συνολικό προϋπολογισμό 188.500 ευρώ για τα οικονομικά έτη 2026 και 2027.
