Στην Κένυα, το Sheldrick Wildlife Trust έχει βοηθήσει ορφανά ελέφαντα και ρινόκερους να επιστρέψουν σταδιακά στην άγρια φύση, ενώ η προσπάθεια έχει ήδη οδηγήσει στη δημιουργία νέων γενεών. Στην επίσημη καταγραφή του οργανισμού περιλαμβάνονται περισσότερα από 94 μικρά ελεφάντων, ανάμεσά τους και απόγονοι δεύτερης γενιάς, από ζώα που διασώθηκαν, ανατράφηκαν και επανεντάχθηκαν.
Το έργο ξεκινά από τα πρώτα στάδια της ζωής των ζώων και προσαρμόζεται στις ανάγκες του καθενός. Τα μικρά λαμβάνουν γάλα, κτηνιατρική φροντίδα και διαρκή παρουσία ανθρώπων, ενώ παράλληλα μαθαίνουν να κινούνται, να τρέφονται και να συνυπάρχουν με άλλα ζώα.
Από το 1977 έως την προετοιμασία για την ελευθερία
Ο οργανισμός ιδρύθηκε το 1977 από την Daphne Sheldrick, στη μνήμη του συζύγου της, David Sheldrick, φυσιοδίφη και πρώτου διευθυντή του Εθνικού Πάρκου Tsavo East. Το ζευγάρι είχε εργαστεί για χρόνια στην ανατροφή και αποκατάσταση άγριων ζώων στην Κένυα.
Το 1987 δημιουργήθηκε στο Εθνικό Πάρκο του Ναϊρόμπι κέντρο για την ανατροφή μικρών ελεφάντων. Εκεί αναπτύχθηκαν ειδικά μείγματα γάλακτος και πρακτικές φροντίδας για ζώα που είχαν χάσει τη μητέρα τους και εξαρτώνταν ακόμη από το μητρικό γάλα.
Η καθημερινότητα στο κέντρο είναι συνεχής. Οι φροντιστές κοιμούνται δίπλα στα μικρά, τα παρακολουθούν όλο το εικοσιτετράωρο και εναλλάσσονται, ώστε οι ελέφαντες να μην εξαρτηθούν υπερβολικά από έναν συγκεκριμένο άνθρωπο. Το γάλα προσαρμόζεται στην ηλικία και στις ανάγκες κάθε ζώου.
Κατά τη διάρκεια της ημέρας, τα μικρά εξερευνούν το πάρκο, δοκιμάζουν βλάστηση, παίζουν και κάνουν λασπόλουτρα. Οι μεγαλύτερες θηλυκές ελέφαντες συχνά καθοδηγούν και φροντίζουν τα νεότερα ζώα, προσφέροντας μια μορφή κοινωνικής επαφής που είναι σημαντική για την προσαρμογή τους.
Η επανένταξη γίνεται σταδιακά
Συνήθως, περίπου στην ηλικία των τριών ετών, οι ελέφαντες μεταφέρονται σε μία από τις μονάδες επανένταξης του οργανισμού: στις Voi και Ithumba, στο Εθνικό Πάρκο Tsavo East, ή στην Umani Springs, στο δάσος Kibwezi.
Η Umani Springs δημιουργήθηκε το 2014 για ιδιαίτερα ευάλωτους ελέφαντες, μεταξύ άλλων για ζώα με κινητικές δυσκολίες. Η ύπαρξη τροφής και νερού σε κοντινή απόσταση περιορίζει την ανάγκη για μεγάλες μετακινήσεις.
Εκεί, άγριοι ελέφαντες και παλαιότερα ορφανά που ζουν πλέον ελεύθερα βοηθούν τα νεότερα να προσαρμοστούν. Στην αρχή, τα μικρά απομακρύνονται για λίγες ώρες και επιστρέφουν στον χώρο διανυκτέρευσης. Στη συνέχεια παραμένουν έξω για ολόκληρες ημέρες και νύχτες, μέχρι να μπορέσουν να ζήσουν ανεξάρτητα. Η διαδικασία μπορεί να κρατήσει αρκετά χρόνια.
Για τους ρινόκερους, η εξοικείωση με το φυσικό περιβάλλον βασίζεται κυρίως στην όσφρηση. Οι φροντιστές τούς οδηγούν σε σημεία όπου άγριοι ρινόκεροι έχουν αφήσει ούρα, περιττώματα και άλλα οσφρητικά ίχνη. Όταν φτάσουν περίπου στην ηλικία των τριών έως τεσσάρων ετών, η πόρτα του χώρου διανυκτέρευσης μπορεί να παραμένει ανοιχτή τη νύχτα, ώστε να εξερευνούν και να συναντούν άγρια ζώα, έχοντας πάντα τη δυνατότητα επιστροφής σε ένα γνώριμο σημείο.
Η ανατροφή και η επανένταξη ενός ρινόκερου που διασώθηκε σε ηλικία εξάρτησης από το γάλα μπορεί να διαρκέσει έως και οκτώ χρόνια. Ανάμεσα στα ζώα που επέστρεψαν στον άγριο πληθυσμό είναι η Solio, ένας θηλυκός μαύρος ρινόκερος που απέκτησε δύο γνωστά μικρά, τον Sultan και τη Savannah.
