Η ξηρασία και οι υψηλές θερμοκρασίες έχουν μειώσει τις αποδόσεις του κρόκου Κοζάνης, με την παραγωγή να υποχωρεί την περσινή περίοδο στα 200 γραμμάρια ανά στρέμμα, από 700 έως 800 γραμμάρια. Καθώς ξεκινά η φετινή συγκομιδή, οι παραγωγοί στρέφονται και σε πιλοτικές πρακτικές αγροδασοπονίας, με δέντρα δίπλα στις καλλιέργειες, για την αντιμετώπιση της θερμικής καταπόνησης.
Ο πρόεδρος του Αναγκαστικού Συνεταιρισμού Κροκοπαραγωγών Κοζάνης, Βασίλης Μητσόπουλος, εκτιμά ότι η μείωση της παραγωγής αγγίζει περίπου το 50% και αφορά προηγούμενες χρονιές, όχι τη φετινή, για την οποία η συγκομιδή μόλις ξεκινά. Όπως εξήγησε, στην πτώση συμβάλλουν η ξηρασία και οι αυξημένες θερμοκρασίες, ενώ τα στοιχεία επηρεάζονται και από τον μειωμένο αριθμό παραγωγών.
Το καλοκαίρι, οι βολβοί του κρόκου παραμένουν στο ξηρό έδαφος και καταπονούνται από τη ζέστη. Αυτό, σύμφωνα με το ρεπορτάζ, έχει ως αποτέλεσμα να μειώνεται η ανθοφορία το φθινόπωρο.
Ο κρόκος πωλείται σε τιμή πάνω από 2.500 ευρώ το κιλό. Τα προϊόντα του Συνεταιρισμού, μεταξύ των οποίων ροφήματα, μέλι και συμπληρώματα διατροφής, εξάγονται σε περισσότερες από 20 χώρες, όπως η Ελβετία και οι ΗΠΑ.
Πιλοτική αγροδασοπονία δίπλα στη λίμνη Πολυφύτου
Σε έκταση περίπου 10 στρεμμάτων, δίπλα στη λίμνη Πολυφύτου, το Althea Lakeview Farm εφαρμόζει πιλοτικά ένα σύστημα αναγεννητικής γεωργίας και αγροδασοπονίας. Στο ίδιο χωράφι συνυπάρχουν δέντρα, θάμνοι και γεωργικές καλλιέργειες, με στόχο τη βιώσιμη διαχείριση της γης και την προστασία των αποδόσεων.
Η συνιδιοκτήτρια της ΑΜΚΕ Althea Lakeview Farm and Camp, Σοφία Γκορτσούλη, επισημαίνει ότι η εφαρμογή βρίσκεται σε πιλοτικό στάδιο και πως δεν είναι ακόμη βέβαιο το αποτέλεσμα. Όπως ανέφερε, στόχος είναι το σύστημα αγροδασοπονίας με επίκεντρο τον κρόκο να αποτελέσει πεδίο έρευνας και ανάπτυξης, σε συνεργασία με ερευνητικούς φορείς, όπως η Γεωπονική Σχολή του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας. Η ίδια φιλοδοξεί το αγρόκτημα να λειτουργήσει ως σημείο ανταλλαγής τεχνογνωσίας για τους αγρότες της Δυτικής Μακεδονίας.
Ο Χρήστος Κοντομάνος, που εφαρμόζει αρχές περμακουλτούρας στο Althea Lake View Farm, υποστηρίζει ότι η ένταξη δέντρων και η δημιουργία πολυλειτουργικών συστημάτων καλλιέργειας μπορούν να συμβάλουν στην αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής και της υποβάθμισης του μεσογειακού τοπίου. Όπως εξηγεί, η μελέτη της τοπογραφίας βοηθά ώστε το νερό της βροχής να συγκρατείται και να κατευθύνεται στα σημεία όπου χρειάζεται, αντί να παρασύρει το γόνιμο έδαφος.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η μονοκαλλιέργεια του κρόκου σε γυμνό έδαφος εξαντλεί τα θρεπτικά συστατικά και αφήνει το φυτό εκτεθειμένο στη θερμική καταπόνηση. Τα δέντρα δίπλα στην καλλιέργεια μπορούν να προσφέρουν προστασία από τον έντονο ήλιο και να συμβάλουν στη διατήρηση της γονιμότητας του εδάφους. Η πιλοτική εφαρμογή συνδυάζει τον κρόκο με την αξιοποίηση των δέντρων, επιδιώκοντας παράλληλα να περιορίσει το οικονομικό ρίσκο για τους παραγωγούς.
Πηγή: Αρχικό ρεπορτάζ
