Στα τέλη του 2025, η 23χρονη Molly Lambert από το νότιο Λονδίνο μίλησε δημόσια στο διαδίκτυο για μια ιδιαίτερα παρεξηγημένη μορφή ιδεοψυχαναγκαστικής διαταραχής (OCD). Ένα βίντεο για τις επίμονες, ανεπιθύμητες σκέψεις που τη βασάνιζαν έγινε viral, ανοίγοντας τον δρόμο για τηλεοπτικές και ραδιοφωνικές εμφανίσεις, συναντήσεις με βουλευτές και τη δημιουργία ομάδων υποστήριξης για ανθρώπους με παρόμοιες εμπειρίες.
Η Lambert είχε περάσει χρόνια φοβούμενη όχι μόνο τις σκέψεις της, αλλά και το τι μπορεί να σήμαιναν για τον χαρακτήρα της. Σήμερα μιλά γι’ αυτές με μεγαλύτερη απόσταση, χωρίς να υποστηρίζει ότι το OCD έχει εξαφανιστεί ή ότι η ίδια έχει «θεραπευτεί».
Όταν οι καταναγκασμοί γίνονται μέσα στο μυαλό
Από παιδί ήταν ιδιαίτερα αγχώδης. Φοβόταν μήπως την απαγάγουν και είχε έντονες νοητικές εικόνες που δεν μπορούσε να εξηγήσει. Κάποτε, όταν ο πατέρας της τής ζήτησε να γράψει τι την τρόμαζε, δεν τόλμησε να σημειώσει τη λέξη «απαγωγή», επειδή φοβήθηκε ότι έτσι θα προκαλούσε το γεγονός. Έγραψε «διάρρηξη», αλλά στη συνέχεια άρχισε να ανησυχεί ακόμη και για το αν η απόκρυψη της αλήθειας θα είχε κακές συνέπειες.
Στα 15 της, μια τυχαία σκέψη σε αεροδρόμιο πυροδότησε ένα πολύ σοβαρότερο επεισόδιο. Αντί να την αφήσει να περάσει, άρχισε να εξετάζει επίμονα γιατί εμφανίστηκε, τι αποκάλυπτε για την ίδια και αν σήμαινε ότι ήταν επικίνδυνη. Παρακολουθούσε τις σωματικές της αντιδράσεις, έλεγχε αναμνήσεις και συναισθήματα και επανέφερε σκόπιμα τις σκέψεις για να διαπιστώσει πώς ένιωθε.
Οι καταναγκασμοί δεν είναι πάντοτε ορατές πράξεις, όπως το επαναλαμβανόμενο πλύσιμο ή ο έλεγχος. Μπορεί να εξελίσσονται σχεδόν εξ ολοκλήρου εσωτερικά, με συνεχή ανάλυση και προσπάθεια να βρεθεί απόλυτη βεβαιότητα. Για τη Lambert, κάθε προσπάθεια καθησυχασμού την έμπλεκε περισσότερο στον ίδιο κύκλο.
Αντιμετώπιζε σοβαρές δυσκολίες από το 2019, όμως η διάγνωση για OCD και διαταραχή πανικού ήρθε το 2025. Η ονομασία της κατάστασης τη βοήθησε να καταλάβει ότι μια ανεπιθύμητη σκέψη δεν ισοδυναμεί με πρόθεση. Κατάλαβε επίσης ότι η διαρκής προσπάθεια να αποδείξει τι «σημαίνει» κάθε σκέψη μπορεί να συντηρεί την εμμονή.
Από την προσωπική εμπειρία στην υποστήριξη άλλων
Η Lambert είχε ήδη αρχίσει να μιλά για την ψυχική υγεία όταν σπούδαζε μάρκετινγκ επιχειρήσεων στο Λιντς. Παρουσίαζε τη φοιτητική ραδιοφωνική εκπομπή Brain Fart, ενώ αργότερα δημιούργησε το podcast Intrusive και άρχισε να δημοσιεύει βίντεο στο TikTok.
Στο βίντεο που γνώρισε μεγάλη διάδοση αναφέρθηκε στο POCD, έναν όρο που χρησιμοποιείται όταν το OCD συνδέεται με επίμονους φόβους γύρω από τη σεξουαλική έλξη προς παιδιά. Δεν πρόκειται για ξεχωριστή διαταραχή. Για τη Lambert, το να μιλήσει ανοιχτά σήμαινε ότι αποκάλυψε κάτι που επί χρόνια θεωρούσε απόδειξη πως ήταν «κακός άνθρωπος».
Η ανταπόκριση ήταν άμεση. Κάποιοι άνθρωποι τής είπαν ότι για πρώτη φορά βρήκαν λόγια για εμπειρίες που δεν τολμούσαν να συζητήσουν. Άλλοι, αντίθετα, την κατηγόρησαν ότι ήταν ακριβώς αυτό που φοβόταν. Παρά τις επιθέσεις και τους sensational τίτλους, το κοινό της μεγάλωσε γρήγορα.
Γονείς επικοινώνησαν μαζί της επειδή αναγνώρισαν στα παιδιά τους συμπεριφορές που περιέγραφε στα βίντεό της. Άλλοι άνθρωποι τής είπαν ότι ένιωσαν λιγότερο μόνοι. Η ίδια, ωστόσο, έχει θέσει όρια: η προσωπική εμπειρία δεν αντικαθιστά την επαγγελματική θεραπεία και δεν μπορεί να δίνει οριστικές απαντήσεις για τα συμπτώματα κάθε ανθρώπου.
Μαζί με άλλους δημιούργησε ομάδες και εκδηλώσεις όπου άνθρωποι με OCD, συγγενείς και σύντροφοι μπορούν να ακούν ο ένας τον άλλον, αλλά και να ενημερώνονται από άτομα με εκπαίδευση στην υποστήριξη της διαταραχής.
«Είμαι πολύ πιο γενναία απ’ όσο πίστευα ότι μπορούσα να είμαι».
Οι δύσκολες σκέψεις παραμένουν μέρος της ζωής της, όπως και οι φόβοι γύρω από την ψύχωση, την αποσύνδεση και τις ψευδείς αναμνήσεις. Η αλλαγή βρίσκεται στο ότι πλέον αναγνωρίζει ευκολότερα το μοτίβο και δεν προσπαθεί αυτόματα να λύσει κάθε σκέψη που εμφανίζεται. Αυτό που κάποτε δεν μπορούσε ούτε να γράψει σε ένα χαρτί, σήμερα το συζητά δημόσια, βοηθώντας και άλλους να αναζητήσουν κατανόηση και στήριξη.
