Μία νέα διάταξη που αφορά χιλιάδες ελεύθερους επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενους ετοιμάζει το Υπουργείο Εργασίας, με στόχο τη θέσπιση επιδόματος ασθενείας για όσους, μέχρι σήμερα, δεν λάμβαναν καμία ενίσχυση, παρά το γεγονός ότι καταβάλλουν ασφαλιστικές εισφορές.
Παρότι τα τελευταία χρόνια έχει ολοκληρωθεί η ενοποίηση των ασφαλιστικών ταμείων στον e-ΕΦΚΑ, οι παροχές προς τους ασφαλισμένους παρέμεναν άνισες, δημιουργώντας διαφορετικά καθεστώτα προστασίας ανάλογα με τον επαγγελματικό κλάδο.
Ποιοι δεν λάμβαναν επίδομα μέχρι σήμερα
Η άνιση μεταχείριση αποτυπώνεται χαρακτηριστικά:
- Οι ασφαλισμένοι του πρώην ΟΑΕΕ λάμβαναν επίδομα μόνο σε περιπτώσεις εργατικού ατυχήματος.
- Οι μηχανικοί του πρώην ΕΤΑΑ/ΤΣΜΕΔΕ είχαν δικαίωμα σε βοήθημα μόνο εφόσον ήταν έμμισθοι.
- Οι γιατροί του πρώην ΕΤΑΑ/ΤΣΑΥ επίσης αποζημιώνονταν μόνο όταν εργάζονταν ως μισθωτοί.
- Οι δικηγόροι μπορούσαν να λάβουν επίδομα μόνο υπό ειδικές προϋποθέσεις, και ανάλογα με τη διάρκεια της ανικανότητας προς εργασία.
Η κατάσταση αυτή οδηγούσε σε πλήρη αποκλεισμό χιλιάδων ελεύθερων επαγγελματιών, οι οποίοι, αν και πλήρωναν εισφορές, δεν είχαν καμία ασφαλιστική κάλυψη σε περίπτωση ασθένειας.
Τι αλλάζει με τη νέα διάταξη
Με τη νέα ρύθμιση, που θα ενταχθεί στο νομοσχέδιο για τα επαγγελματικά ταμεία, επέρχεται ριζική αλλαγή:
Όλοι οι μη μισθωτοί – δηλαδή ελεύθεροι επαγγελματίες, αυτοαπασχολούμενοι και ασφαλισμένοι των πρώην ειδικών ταμείων – θα έχουν πλέον δικαίωμα σε επίδομα ασθενείας.
Το επίδομα θα καταβάλλεται για όλες τις ημέρες ανικανότητας προς εργασία, ακόμη και για τις μη εργάσιμες ημέρες, με μόνη προϋπόθεση την πλήρη αποχή από κάθε επαγγελματική δραστηριότητα.
Το ύψος της ενίσχυσης
Το ποσό του επιδόματος θα αντιστοιχεί στο 50% του τεκμαρτού ημερομισθίου της ασφαλιστικής κατηγορίας του επαγγελματία.
Παράλληλα, θα υπάρχει προσαύξηση 10% για κάθε προστατευόμενο μέλος, ενώ το ανώτατο όριο θα μπορεί να φτάνει έως και το 70% του τεκμαρτού ημερομισθίου.
Με πιο απλά λόγια:
- Ένας ελεύθερος επαγγελματίας χωρίς παιδιά θα λαμβάνει το 50% του τεκμαρτού ημερομισθίου του.
- Ένας επαγγελματίας με δύο προστατευόμενα μέλη θα λαμβάνει 20% επιπλέον (δηλαδή +10% για κάθε μέλος).
Η μέγιστη ενίσχυση θα περιορίζεται στο 70% του τεκμαρτού ημερομισθίου, ανεξάρτητα από το αν ο ασφαλισμένος είναι γιατρός, μηχανικός ή δικηγόρος.
Τι ισχύει σήμερα
Σήμερα, επίδομα ασθενείας λαμβάνουν μόνο οι μισθωτοί ασφαλισμένοι των παρακάτω φορέων που έχουν ενταχθεί στον e-ΕΦΚΑ:
- τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ
- τ. ΤΑΞΥ
- τ. ΕΤΑΑ (ΤΣΜΕΔΕ – ΤΣΑΥ) μόνο οι έμμισθοι μέσω του τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ
- τ. ΤΑΥΤΕΚΩ (ΤΑΠ-ΟΤΕ, ΤΑΠ-ΗΣΑΠ, ΤΑΠ-ΗΛΠΑΠ, ΤΑΠΕΤΕ, ΤΑΑΠΤΠΓΑΕ, ΤΑΠΑΕ – Εθνική Ασφαλιστική)
- ΕΤΑΠ-ΜΜΕ (ΤΑΙΣΥΤ, ΤΣΕΥΠ, ΤΑΤΤΑ) – μόνο για μισθωτούς που δεν ανήκουν στον ΕΔΟΕΑΠ
Για να λάβει κάποιος το επίδομα, απαιτείται να έχει συμπληρώσει ελάχιστο αριθμό ημερών εργασίας, ανάλογα με τον φορέα:
- τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ / ΕΤΑΑ (ΤΣΜΕΔΕ – ΤΣΑΥ): τουλάχιστον 120 ημέρες εργασίας το προηγούμενο έτος ή 15μηνο (εξαιρούνται οι τελευταίοι 3 μήνες).
- τ. ΤΑΞΥ: τουλάχιστον 100 ημέρες εργασίας το προηγούμενο έτος ή 15μηνο, με τους ίδιους περιορισμούς.
- Για τους λοιπούς εντασσόμενους φορείς, προϋπόθεση είναι η ασφαλιστική ικανότητα.
Διάρκεια επιδότησης
Η διάρκεια επιδότησης ποικίλλει ανά ταμείο:
- τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ: έως 182 ημέρες για διαφορετικές παθήσεις ή έως 360–720 ημέρες για την ίδια πάθηση.
- τ. ΤΑΞΥ: έως 182 ημέρες (ή 360 για ίδια πάθηση – 360 ημέρες για φυματίωση με 100 ημέρες εργασίας το προηγούμενο έτος).
- τ. ΤΑΠ-ΟΤΕ/ΤΑΥΤΕΚΩ: έως 180–360 ημέρες για σοβαρές ασθένειες (νευροψυχικές, φυματίωση, καρκίνος, καρδιοπάθεια, εργατικά ατυχήματα).
- τ. ΤΑΠ-ΗΣΑΠ/ΤΑΥΤΕΚΩ: έως 4 μήνες, με δυνατότητα παράτασης δύο επιπλέον μηνών κατόπιν απόφασης του Δ.Σ. του e-ΕΦΚΑ.
- τ. ΤΑΠ-ΗΛΠΑΠ/ΤΑΥΤΕΚΩ: έως 300 ημέρες με κλιμακωτή αποζημίωση.
- τ. ΤΑΠΑΕ – Εθνική Ασφαλιστική / ΤΑΑΠΤΠΓΑΕ / ΤΑΠΕΤΕ: έως 180 ημέρες το ίδιο ημερολογιακό έτος.
Με τη νέα ρύθμιση, το επίδομα ασθενείας επεκτείνεται πλέον σε όλους τους επαγγελματίες, βάζοντας τέλος σε ένα χρόνιο κενό κοινωνικής προστασίας που αφορούσε δεκάδες χιλιάδες ασφαλισμένους.
