Νέος νόμος για την εναλλακτική επίλυση διαφορών προβλέπει την εισαγωγή σχολικής και πανεπιστημιακής διαμεσολάβησης στην Ελλάδα, μαζί με νέες δυνατότητες εξωδικαστικής διευθέτησης οικογενειακών και κτηματολογικών ζητημάτων. Οι ρυθμίσεις αφορούν μαθητές, φοιτητές και οικογένειες και αποσκοπούν στην αντιμετώπιση συγκεκριμένων διαφορών με συναινετικό τρόπο, πριν αυτές οδηγηθούν στις δικαστικές αίθουσες.
Στα σχολεία, η διαδικασία θα μπορεί να αφορά συγκρούσεις, διαφωνίες ή δυσκολίες επικοινωνίας μεταξύ μαθητών χαμηλής έως μέσης έντασης. Δεν απαιτείται το περιστατικό να έχει συμβεί μέσα στο σχολείο: μπορεί να αφορά τόσο φυσικό όσο και ψηφιακό περιβάλλον. Η συμμετοχή είναι εθελοντική και η άρνηση ενός μαθητή να λάβει μέρος δεν επιφέρει κύρωση ή άλλη δυσμενή συνέπεια.
Πώς προβλέπεται να λειτουργεί στα σχολεία
Η σχολική διαμεσολάβηση αφορά μαθητές της Δ’, Ε’ και Στ’ Δημοτικού, καθώς και μαθητές της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης. Σε κάθε σχολική μονάδα που θα εφαρμόσει τον θεσμό προβλέπεται να συγκροτηθεί ομάδα τουλάχιστον δύο μαθητών-διαμεσολαβητών. Την ομάδα θα εποπτεύει ένας ή περισσότεροι συντονιστές, οι οποίοι ορίζονται από τον Σύλλογο Διδασκόντων.
Για να λειτουργήσει ο θεσμός σε ένα σχολείο, απαιτείται σχετική απόφαση του Συλλόγου Διδασκόντων. Οι εκπαιδευτικοί μπορούν να κατευθύνουν μαθητές στη διαδικασία όταν κρίνουν ότι ένα περιστατικό είναι κατάλληλο, ενώ οι γονείς και οι κηδεμόνες θα ενημερώνονται για τη λειτουργία της. Ο συντονιστής θα πρέπει να έχει επιμορφωθεί μέσω ειδικού προγράμματος διάρκειας τουλάχιστον 20 ωρών, το οποίο περιλαμβάνει τεχνικές ερωτήσεων, ασκήσεις και προσομοιώσεις.
Οι συναντήσεις θα γίνονται σε ειδικά διαμορφωμένο χώρο του σχολείου, κατά τη διάρκεια του διαλείμματος. Σε αυτές θα παρίστανται μόνο οι μαθητές που εμπλέκονται στη διαφορά και οι μαθητές-διαμεσολαβητές.
Διαφορές σε ΑΕΙ και οικογενειακές υποθέσεις
Η πανεπιστημιακή διαμεσολάβηση θα αφορά διαφορές μεταξύ φοιτητών του ίδιου Ανώτατου Εκπαιδευτικού Ιδρύματος, όπως διαπροσωπικές διαφωνίες, παρανοήσεις και προβλήματα επικοινωνίας. Δεν θα καλύπτει περιστατικά βίας, παρενόχλησης ή εκφοβισμού, ζητήματα αξιολόγησης και βαθμολόγησης, ούτε πειθαρχικά παραπτώματα που υπάγονται στην αρμοδιότητα των αντίστοιχων οργάνων.
Στο πεδίο της οικογενειακής διαμεσολάβησης περιλαμβάνονται θέματα γονικής μέριμνας και επιμέλειας ανηλίκων, επικοινωνίας γονέα και παιδιού, διατροφής ανήλικων τέκνων ή συζύγου, χρήσης της οικογενειακής στέγης, καθώς και περιουσιακές σχέσεις μεταξύ γονέων και τέκνων ή μεταξύ συζύγων. Η εφαρμογή των νέων μορφών διαμεσολάβησης, για τις οποίες έχουν διατυπωθεί ενστάσεις και διαφωνίες, μένει να φανεί στην πράξη τους επόμενους μήνες.
