Μπορεί η κινηματογραφική ληστεία των κοσμημάτων αξίας περίπου 88 εκατομμυρίων ευρώ από το Μουσείο του Λούβρου, στο Παρίσι, το πρώτο σε επισκεψιμότητα παγκοσμίως, να άφησε άναυδο τον κόσμο, όχι όμως και όσους εργάζονται σε αυτό.
«Μεταξύ των συναδέλφων μας, λέμε εδώ και μήνες ότι είναι απίστευτο που δεν έχει συμβεί τίποτα δραματικό ακόμα», δήλωσε σε συνέντευξή της μετά τη ληστεία η Ελίζ Μίλερ, υπεύθυνη αίθουσας και συνδικαλίστρια στο Μουσείο του Λούβρου.
Η Γαλλία — και ιδιαίτερα το Παρίσι — μπορεί να λατρεύει να επιδεικνύει τον πολιτιστικό πλούτο της χώρας, αλλά η τολμηρή ληστεία είναι η τελευταία απόδειξη ότι το κράτος δεν ήταν «ανοιχτοχέρης» για το Λούβρο.
Παράπονα για υποχρηματοδότηση στο μουσείο είχαν συσσωρευτεί μήνες πριν από τη ληστεία της Κυριακής, η οποία διήρκεσε μόνο λίγα λεπτά, γράφει το Politico.
Η Γενική Διευθύντρια του Λούβρου, Κιμ Φαμ (Kim Pham) δήλωσε, κατά τη διάρκεια κοινοβουλευτικής ακρόασης τον Φεβρουάριο για την «κακή, μερικές φορές ερειπωμένη, κατάσταση» των υποδομών του και ότι ήταν «απολύτως απαραίτητο» να γίνουν βελτιώσεις, συμπεριλαμβανομένης της ασφάλειας.
Η Μίλερ δήλωσε ότι εκπρόσωποι συνδικάτων όπως η ίδια έχουν «επανειλημμένα και με επιμονή» προειδοποιήσει το γαλλικό υπουργείο Πολιτισμού για τη σοβαρότητα των προβλημάτων που συνδέονται με την υποχρηματοδότηση – συμπεριλαμβανομένης της «μείωσης του προσωπικού που ειδικεύεται στην ασφάλεια και την επιτήρηση» – χωρίς αποτέλεσμα.
Μια εμπιστευτική έκθεση του ανώτατου ελεγκτικού συνεδρίου της Γαλλίας, της οποίας αποσπάσματα είδε το Politico, τόνιζε τις «επίμονες» καθυστερήσεις στην αντικατάσταση εξοπλισμού ασφαλείας, όπως οι κάμερες, καθώς, το ένα τρίτο των δωματίων στην πτέρυγα του Λούβρου όπου έλαβε χώρα η ληστεία φέρεται να μην έχουν καθόλου.
Ο έλεγχος, ο οποίος διεξάγεται σε τακτική βάση, ανέφερε ότι ο ρυθμός με τον οποίο η υποδομή ασφαλείας του μουσείου καθίστατο απαρχαιωμένη ξεπερνούσε τις επενδύσεις που έγιναν για την αντιμετώπιση του προβλήματος.
Αν και ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν ανακοίνωσε νωρίτερα φέτος σχέδια για μια ιδιωτική χρηματοδότηση ύψους 700 έως 800 εκατομμυρίων ευρώ για τον εκσυγχρονισμό του μουσείου, οι αλλαγές αυτές δεν αναμένεται να ολοκληρωθούν πριν από το 2031.
Ο Πίτερ Φάουλερ, Διευθύνων Σύμβουλος του British Westminster Group, ο οποίος παρέχει λύσεις ασφαλείας για τον Πύργο του Λονδίνου, δήλωσε ότι υποψιάζεται ότι η εφησυχασμός ήταν ένας παράγοντας που εκμεταλλεύτηκαν οι ληστές.
«Το πόσο εύκολο ήταν… δείχνει πόσο χαλαρή ήταν η ασφάλεια», είπε.
Όταν ρωτήθηκαν για σχόλια σχετικά με τους ισχυρισμούς για αποτυχίες ασφαλείας, εκπρόσωποι του μουσείου παρέπεμψαν το Politico σε μια διαδικτυακή δήλωση, η οποία παρέθετε τον Γάλλο υπουργό Πολιτισμού να λέει ότι οι μηχανισμοί ασφαλείας του Λούβρου ήταν «λειτουργικοί».
«Ηττηθήκαμε»
Περισσότερα από 230 χρόνια από τότε που ο Λουδοβίκος ΙΣΤ΄ εκτελέστηκε με γκιλοτίνα ακριβώς έξω από το Λούβρο, υπάρχουν και πάλι εκκλήσεις για «αποκεφαλισμό».
Το πρώτο κεφάλι που επιδιώκουν η παριζιάνικη αριστερά – αλλά και η ακροδεξιά – είναι αυτό της υπουργού Πολιτισμού Ρασίντα Ντάτι, μιας φλογερής, ειλικρινούς συντηρητικής που σχεδιάζει να θέσει υποψηφιότητα για δήμαρχος του Παρισιού στις εκλογές του επόμενου έτους.
Η Ντάτι παραδέχτηκε ότι η επιτυχία των ληστών μπορεί να οφείλεται εν μέρει σε διοικητικές αδυναμίες, αλλά υποστήριξε ότι η ευθύνη ήταν κοινή μετά από «40 χρόνια εγκατάλειψης κατά τη διάρκεια των οποίων τα προβλήματα κρύφτηκαν κάτω από το χαλί».
«Πάντα επικεντρωνόμασταν στην ασφάλεια των πολιτιστικών ιδρυμάτων για τους επισκέπτες, πόσο μάλλον για την ασφάλεια των έργων τέχνης», δήλωσε η Ντάτι σε συνέντευξή της στον ραδιοτηλεοπτικό φορέα M6.
Υπήρξαν επίσης εκκλήσεις για την παραίτηση της διευθύντριας του Λούβρου, Λοράνς ντε Καρ.
Η Ντε Καρς έκανε τις πρώτες δημόσιες δηλώσεις της μετά τη ληστεία την Τετάρτη ενώπιον της επιτροπής πολιτισμού της Γαλλικής Γερουσίας, της άνω βουλής του κοινοβουλίου.
Η Ντε Καρς αντιμετώπισε δύσκολες ερωτήσεις που αμφισβητούσαν την ηγεσία της, παρά το γεγονός ότι εξετάστηκε στη Γερουσία, όπου οι συζητήσεις είναι συνήθως πιο ευγενικές από ό,τι στην πιο θορυβώδη και ισχυρή άμεσα εκλεγμένη Εθνοσυνέλευση.
Για πάνω από δύο ώρες, η 59χρονη επιμελήτρια – δείχνοντας την ένταση των πιο δύσκολων ημερών της καριέρας της – μίλησε με σοβαρότητα, προσπαθώντας, όχι χωρίς δυσκολία, να ισχυριστεί ότι οι διαδικασίες ασφαλείας του Λούβρου είχαν ακολουθηθεί σωστά παρά την επιτυχία της διάρρηξης.
«Παρά τις προσπάθειές μας, ηττηθήκαμε», είπε.
Η Ντε Καρς πρόσθεσε ότι καθ’ όλη τη διάρκεια της καριέρας της προσπάθησε να επιστήσει την προσοχή «στην κατάσταση φθοράς και τη γενική απαξίωση του Λούβρου, των κτιρίων και των υποδομών του».
Μετά την ληστεία, αρκετά δημοσιεύματα του Τύπου έκαναν λόγο για οικονομική κακοδιαχείριση από την Ντε Καρς και ότι είχε διαθέσει πόρους σε μη επείγουσες ανάγκες, συμπεριλαμβανομένης μιας πολυτελούς τραπεζαρίας. Η Ντε Καρς είπε ότι οι κατηγορίες ήταν «διαστρεβλωμένες» και ισοδυναμούσαν με «προσωπικές επιθέσεις».
Η προαναφερθείσα τραπεζαρία, αντέτεινε, είχε σχεδιαστεί ως «αίθουσα συσκέψεων που δεν προορίζεται αποκλειστικά για τον πρόεδρο του Λούβρου».
Αμφισβήτησε επίσης πτυχές της διαρροής έκθεσης των ελεγκτών, επιμένοντας ότι δεν υπήρξαν καθυστερήσεις στις προγραμματισμένες επενδύσεις για την αναβάθμιση της ασφάλειας και ότι το έγγραφο δεν αντικατόπτριζε ακόμη τα νέα μέτρα που σκόπευε να παρουσιάσει.
Κατά τη διάρκεια συνεδρίασης του Υπουργικού Συμβουλίου την Τετάρτη, ο Μακρόν κάλεσε τους υπουργούς του να «διατηρήσουν την ψυχραιμία τους» εν μέσω της αναταραχής γύρω από την ληστεία του Λούβρου, ενώ συνεχίζονται οι έρευνες.
Μακρόν ο μάστορας
Η ανακαίνιση του Λούβρου υποτίθεται ότι θα ήταν, όπως και η αποκατάσταση του καθεδρικού ναού της Παναγίας των Παρισίων μετά την καταστροφική πυρκαγιά πριν από πέντε χρόνια, ένα κόσμημα της κληρονομιάς του Μακρόν.
Νωρίτερα φέτος, ανακοίνωσε σχέδια για μια «νέα Αναγέννηση του Λούβρου», μια δαπανηρή ανακαίνιση του μουσείου για την αναβάθμιση της υποδομής και της ασφάλειάς του, καθώς και για τη μεταφορά του πιο επισκέψιμου πίνακα, της «Μόνα Λίζα» του Λεονάρντο ντα Βίντσι, σε ξεχωριστό χώρο.
Το έργο έχει πλέον αποκτήσει επιπλέον επείγουσα σημασία. Ο Μακρόν ζήτησε προτάσεις για την επιτάχυνση της εφαρμογής των πτυχών που σχετίζονται με την ασφάλεια – συμπεριλαμβανομένων των καμερών παρακολούθησης επόμενης γενιάς, της βελτιωμένης ανίχνευσης περιμέτρου και ενός νέου κεντρικού δωματίου ελέγχου ασφαλείας – να βρίσκονται στο γραφείο του μέχρι την επόμενη εβδομάδα, δήλωσε την Τετάρτη η εκπρόσωπος της κυβέρνησης Μοντ Μπρεζόν.
Αυτό, φυσικά, έχει ένα κόστος.
Και για την εύθραυστη κυβέρνηση μειοψηφίας του πρωθυπουργού Σεμπαστιάν Λεκορνί, η οποία αντιμετωπίζει μια δύσκολη μάχη στην προσπάθειά της να περιορίσει τα δημόσια οικονομικά, επενδύοντας παράλληλα δισεκατομμύρια σε προτεραιότητες όπως η άμυνα και η στήριξη της βιομηχανίας, η ασφάλεια των μουσείων μπορεί να μην φαίνεται ο πιο πιεστικός λόγος για να καταφύγει κανείς στα κρατικά ταμεία.
«Υπάρχουν δημοσιονομικοί περιορισμοί, αλλά έχουν δοθεί οικονομικές υποσχέσεις για το Λούβρο και πρέπει να τηρηθούν», δήλωσε η Βαλερί Μποντ, η οποία εκπροσωπεί το προσωπικό του Λούβρου στο διοικητικό συμβούλιο του μουσείου.
«Το Λούβρο χρηματοδοτείται κατά 68% από τον ίδιο τον προϋπολογισμό, κάτι που είναι τεράστιο. Όσο για το υπόλοιπο του προϋπολογισμού, το κράτος δεν μπορεί πλέον να επιβάλει περικοπές στο μουσείο», πρόσθεσε.
