Περίπου μισή καραντίνα έχει κοστίσει στην ελληνική οικονομία η ακρίβεια από την αρχή του έτους. Ο πρώτος λογαριασμός για την ενεργειακή κρίση έχει αποσταλεί στο υπουργείο Οικονομικών και τα προσωρινά στοιχεία αποτυπώνουν ότι η άνοδος των τιμών κόστισε 5 με 6 δισ. ευρώ, δηλαδή περί το 3% του ΑΕΠ.

Το δύσκολο έτος της υγειονομικής κρίσης, όταν δηλαδή επιβλήθηκαν τα πιο αυστηρά μέτρα καραντίνας, η οικονομία για το 2020 κατάγραψε απώλειες κοντά 12,7 δισ. ευρώ. Σύμφωνα με την ΤτΕ, το οικονομικό κόστος των περιοριστικών μέτρων, σε όρους ακαθάριστης προστιθέμενης αξίας, για το σύνολο της οικονομίας το 2020 εκτιμάται σε 7,7% όταν το ΑΕΠ σε πραγματικές τιμές διαμορφώθηκε σε 165,8 δισ. ευρώ.

Για τα εισοδήματα οι απώλειες στην αγοραστική δύναμη μπορεί να φτάνουν και τα 300 ευρώ τον μήνα, όπου τα ελληνικά νοικοκυριά βρίσκονται σε διπλό κλοιό τουλάχιστον έως και τα μέσα του 2023. Καλούνται να αντιμετωπίσουν τόσο τον επιτοκιακό κίνδυνο, άρα και τα αυξημένα κόστη για τα δάνειά τους, όσο και τις πιέσεις στο διαθέσιμο εισόδημά τους λόγω του υψηλού πληθωρισμού και των αυξημένων βασικών δαπανών.

Οικονομία

Σύμφωνα με το οικονομικό επιτελείο, η άνοδος των τιμών πετρελαίου και φυσικού αερίου, καυσίμων κ.λπ. κόστισε στο ΑΕΠ εφέτος περίπου 5-6 δισ. ευρώ. Ακόμα δεν υπάρχει το τελικό αποτέλεσμα, όμως από το υπουργείο Οικονομικών αναφέρουν ότι αν, για παράδειγμα, η ανάπτυξη ήταν 0%, θα καταγραφόταν μία ύφεση της τάξεως 2%-3% παράλληλα με τον πληθωρισμό. Από την κυβέρνηση αναφέρονται στα αναχώματα τα οποία έφεραν και αύξηση του ρυθμού ανάπτυξης που οφείλεται στην πολιτική αντιμετώπιση της κρίσης.

Αναχώματα

Οι επενδύσεις και τα μέτρα στήριξης αποτελούν το σωσίβιο για το ΑΕΠ. Σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Οικονομικών οι επενδύσεις την τριετία 2020, 2021, 2022 αυξήθηκαν περίπου κατά 30% και οι δημόσιες επενδύσεις θα είναι του χρόνου 12 δισ. ευρώ. Επίσης, ο κρατικός προϋπολογισμός έχει μέτρα ύψους 8,3 δισ. ευρώ: 3,5 δισ. ευρώ για νοικοκυριά και 4,8 δισ. ευρώ για επιχειρήσεις με στόχο την αντιμετώπιση του αυξημένου κόστους ηλεκτρικού ρεύματος και φυσικού αερίου για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Εισοδήματα

Σύμφωνα με τα προσωρινά στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, το ακαθάριστο διαθέσιμο εισόδημα αυξήθηκε κατά 1,7% το β’ τρίμηνο του 2022 έναντι του β’ τριμήνου του 2021, αλλά το πραγματικό διαθέσιμο εισόδημα μειώθηκε. Ο πληθωρισμός το ίδιο τρίμηνο αυξήθηκε κατά μέσο όρο κατά 11,2% και το πραγματικό διαθέσιμο εισόδημα μειώθηκε το β’ τρίμηνο του 2022 κατά -9,5%, με τετραπλάσιο ρυθμό από το πρώτο τρίμηνο. Κατά τους οικονομολόγους, όπως και της Τράπεζας της Ελλάδος, οι πιέσεις αναμένεται να συνεχιστούν τους πρώτους μήνες του 2023. Σύμφωνα με έρευνα του Ινστιτούτου Εργασίας της ΓΣΕΕ, η επίδραση της αύξησης των τιμών στα πολύ χαμηλά εισοδήματα των νοικοκυριών (κάτω των 750 ευρώ τον μήνα) εκτινάσσει την απώλεια αγοραστικής έως 40%, δηλαδή έχουν έξτρα απώλεια έως 300 ευρώ τον μήνα. Για παράδειγμα, ένα μέσο εισόδημα της τάξης των 1.100 ευρώ τον μήνα καταγράφει απώλεια 9% και 14%, άρα 99-154 ευρώ επιπλέον τον μήνα. Στα υψηλότερα εισοδηματικά κλιμάκια η απώλεια αγοραστικής δύναμης είναι κάτω του 11%.

Από μέρα σε μέρα, το αργότερο μέχρι τέλους Νοεμβρίου, αναμένεται να βγει η προκήρυξη για την υποβολή αιτήσεων από εργαζόμενους για το πρόγραμμα κατάρτισης 150.000 ωφελούμενων της ΔΥΠΑ.

Πρόκειται για έργο προϋπολογισμού 300 εκατ. ευρώ που θα υλοποιήσει η ΔΥΠΑ (πρώην ΟΑΕΔ) και στοχεύει στην κατάρτιση 150.000 εργαζομένων, είτε του ιδιωτικού, είτε το δημοσίου τομέα.

Καθένας από αυτούς, θα λάβει ένα κουπόνι (voucher) αξίας έως 2.000 ευρώ, εφόσον όμως ολοκληρώσει πρόγραμμα κατάρτισης άνω των 400 ωρών.

Είναι το δεύτερο και μεγαλύτερο έργο που υλοποιείται στο πλαίσιο μιας ευρύτερης δράσης κατάρτισης του ανθρωπίνου δυναμικού της χώρας.

Η δράση αυτή προβλέπει μέχρι το τέλος του 2025, την κατάρτιση 500.000 ανέργων και εργαζομένων, με συνολικό προϋπολογισμό 1,04 δισ. ευρώ.

Ήδη το πρώτο έργο ύψους 100 εκατ. ευρώ υλοποιείται από την ΔΥΠΑ και αφορά στην κατάρτιση 120.000 ανέργων.

Καθένας από αυτούς θα λάβει επιδότηση 5 ευρώ για κάθε ώρα κατάρτισης που θα λάβει στο πλαίσιο της πρόσκλησης την οποία ήδη έχει δημοσιοποιήσει από το καλοκαίρι η ΔΥΠΑ.

Το νέο έργο που εντάχθηκε στο Ταμείο Ανάκαμψης έχει τίτλο «Προγράμματα αναβάθμισης δεξιοτήτων και επανακατάρτισης εργαζομένων σε όλους τους κλάδους της οικονομίας με έμφαση στις ψηφιακές και πράσινες δεξιότητες».

Στοχεύει αποκλειστικά σε εργαζόμενους που ενδιαφέρονται για την αναβάθμιση των δεξιοτήτων τους.

Ουσιαστικός στόχος είναι η κατάρτιση, σύμφωνα με τις δεξιότητες που ζητούνται από την αγορά εργασίας, με απώτερη επιδίωξη τη βελτίωση τόσο των όρων απασχολησιμότητας των ωφελούμενων – εργαζομένων όσο και στη διατήρηση των θέσεων εργασίας τους.

Οι καταρτιζόμενοι θα επιλεγούν μέσω δημόσιας πρόσκλησης που θα απευθύνει η ΔΥΠΑ.

Οι επιλεγέντες θα παρακολουθήσουν τόσο εξ αποστάσεως (τηλεκατάρτιση) όσο και διά ζώσης προγράμματα επαγγελματικής κατάρτισης μέσω ενός φορέα που θα προέρχεται από τα δύο Μητρώα Παρόχων Κατάρτισης της ΔΥΠΑ.

Πρόκειται για το μητρώο των Κέντρων Διά Βίου Κατάρτισης (ΚΔΒΜ) που περιλαμβάνει τους φορείς του ιδιωτικού τομέα (Ιδιωτικά ΙΕΚ, ΚΕΚ κ,λπ.) και το μητρώο Κέντρο Επιμόρφωσης και Δια Βίου Μάθησης (ΚΕΔΙΒΙΜ) που συμμετέχουν τα ΑΕΙ.

Τα αντικείμενα της κατάρτισης

Ψηφιακές δεξιότητες

• Ανάλυση μεγάλων δεδομένων
• Ανάπτυξη εφαρμογών για κινητά
• Ανάπτυξη εφαρμογών παγκόσμιου ιστού και ιστοσελίδων
• Ασφάλεια δεδομένων και κυβερνοασφάλεια
• Βάσεις δεδομένων
• Βασικές ψηφιακές δεξιότητες και εφαρμογές γραφείου
• Γεωγραφικά συστήματα πληροφοριών
• Γλώσσες προγραμματισμού
• Διαδίκτυο των πραγμάτων και μικροελεγκτές
• Διαχείριση έργων
• Δίκτυα Η/Υ και Δίκτυα Κινητής Τηλεφωνίας (5G)
• Εκπαιδευτικές τεχνολογίες
• Επεξεργασία εικόνας και video
• Δημιουργία ψηφιακών εντύπων
• Εργαλειομηχανές CNC
• Εφοδιαστική αλυσίδα (logistics)
• Ηλεκτρονικό εμπόριο
• Μηχανική μάθηση
• Μηχανογραφημένη λογιστική
• Στατιστική επεξεργασία δεδομένων

Πράσινες δεξιότητες

• Ενεργειακή αναβάθμιση εγκαταστάσεων
• Έξυπνο σπίτι και έξυπνες πόλεις
• Πράσινη επιχειρηματικότητα
• Οικολογικός σχεδιασμός
• Πιστοποίηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων ενός έργου
• Βιοκλιματικός σχεδιασμός και ενεργειακή απόδοση κτιρίων
• Αξιολόγηση του κύκλου ζωής προϊόντων
• Ευρωπαϊκό σύστημα εμπορίας εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα
• Μέθοδοι περιβαλλοντικής αποκατάστασης
• Στρατηγικές και ηγετικές δεξιότητες για τη στροφή προς την αειφόρο ανάπτυξη
• Χρήση νέων τεχνολογιών στην πράσινη οικονομία
• Τεχνικές δεξιότητες αναλόγως του αντικειμένου της εργασίας
• Επιχειρηματικές δεξιότητες για την εκμετάλλευση των πράσινων ευκαιριών
• Γνώση, συναρμολόγηση, εγκατάσταση και χρήση ενεργειακών συστημάτων
• Διαχείριση αποβλήτων
• Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και κυκλική οικονομία

Μήνυμα προς τις τράπεζες στέλνει ο υπουργός Οικονομικών Χρήστος Σταϊκούρας, σημειώνοντας ότι «σήμερα, σε ένα περιβάλλον αυξημένων προκλήσεων, ανοδικών κινδύνων, έντονης μεταβλητότητας και υψηλής αβεβαιότητας – διεθνώς -, το τραπεζικό σύστημα οφείλει να αρθεί στο ύψος των περιστάσεων».

Μήνυμα, που έρχεται λίγα εικοσιτετράωρα μετά τη συνάντηση που είχε με τους επικεφαλής των τραπεζών, όπου τέθηκαν μία σειρά από ζητήματα τα οποία κυρίως είχαν να κάνουν με τις παρενέργειες που προκαλεί η αύξηση των επιτοκίων στα δάνεια, εξαιτίας της πολιτικής που ακολουθεί η ΕΚΤ ως «φάρμακο» για την αντιμετώπιση του πληθωρισμού.

Συναγερμός στο οικονομικό επιτελείο

Η κυβέρνηση έχει ανησυχήσει, όπως άλλωστε και ο κεντρικός τραπεζίτης, που διαβλέπουν αύξηση των κόκκινων δανείων αλλά και εν γένει επιβάρυνση των οικογενειακών προϋπολογισμών των δανειοληπτών. Στο οικονομικό επιτελείο έχει σημάνει συναγερμός καθώς βλέπουν ένα πρόβλημα να έρχεται και επιχειρούν με κάθε τρόπο να το αναχαιτίσουν. Αξίζει να σημειωθεί ότι διοικητής της Τράπεζα της Ελλάδος είχε σημειώσει πρόσφατα ότι «αύξηση των “κόκκινων” δανείων θα έχουμε. Όταν έχεις συνδυασμό αύξησης των δόσεων λόγω αύξησης των επιτοκίων, δηλαδή θα ανέβει και η δόση του στεγαστικού, θα ανέβουν και οι δόσεις στις επιχειρήσεις που χρωστάνε χρήματα στις τράπεζες».

Στη δήλωσή του στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο Χρήστος Σταϊκούρας τονίζει: «Από την αρχή της θητείας της, και ιδίως καθ’ όλη τη διάρκεια των πολυ-επίπεδων κρίσεων των τελευταίων 2,5 ετών, η κυβέρνηση έχει στηρίξει – και συνεχίζει να στηρίζει – την κοινωνία, στον μέγιστο δυνατό βαθμό. Στήριξη που παρέχεται μέσω της σημαντικής μείωσης φόρων και ασφαλιστικών εισφορών, της εφαρμογής ενός ευρέος πλέγματος μέτρων για την αντιμετώπιση των εξωγενών δυσκολιών, της υλοποίησης μέτρων τόνωσης της απασχόλησης, των επενδύσεων και της κοινωνικής συνοχής, της εφαρμογής διαρθρωτικών αλλαγών και μεταρρυθμίσεων και της ταχείας και αποτελεσματικής αξιοποίησης των διαθέσιμων ευρωπαϊκών πόρων. Στήριξη η οποία, εμμέσως, ωφελεί και τον χρηματοπιστωτικό τομέα, ο οποίος – χάρη στην αποτελεσματική ασκούμενη οικονομική πολιτική και τις θετικές προοπτικές της ελληνικής οικονομίας – παρουσιάζει πολύ πιο εύρωστη εικόνα, σε σχέση με το παρελθόν, και ευοίωνες προοπτικές».

Σημειώνεται ότι σύμφωνα με πληροφορίες, ο υπουργός Οικονομικών στη συνάντηση της περασμένης Πέμπτης, ανέφερε μεταξύ των άλλων ότι δεν επίκειται νέο πρόγραμμα “Γέφυρα” και θα πρέπει να αναζητηθούν άλλες λύσεις. Μάλιστα πηγές από το υπουργείου Οικονομικών αναφέρουν ότι η πολιτική ηγεσία στη συνάντηση δεν πρόκρινε κάποιο συγκεκριμένο μοντέλο (π.χ. Ισπανικό) αλλά επέμενε στην ανάγκη να υπάρξει, τώρα, κάποιου είδους ουσιαστική παρέμβαση πριν το πρόβλημα γιγαντωθεί.

Από την πλευρά των τραπεζών, πάντως, δεν φάνηκε να υπάρχει μεγάλη διάθεση να πάρουν πάνω τους το κόστος των διευκολύνσεων που απαιτούνται. Οριστικές αποφάσεις δεν ελήφθησαν, ωστόσο αναγνωρίζουν και οι δύο πλευρές (υπουργείο και τράπεζες) ότι η λύση της άσκησης είναι πολύ δύσκολη και απαιτείται χρόνος ώστε να επέλθει προσέγγιση.

Τι οφείλει να πράξει το τραπεζικό σύστημα

Σύμφωνα με το υπουργείο Οικονομικών το τραπεζικό σύστημα οφείλει:

• να συμβάλει στην πιστωτική επέκταση με όλα τα διαθέσιμα εργαλεία, ώστε να ενισχύσει την περίμετρο των δυνητικών προς χρηματοδότηση πελατών, λαμβάνοντας υπόψη τις νέες ανάγκες που δημιουργεί το μεταβαλλόμενο οικονομικό περιβάλλον
• να εντατικοποιήσει τις προσπάθειες για την ταχεία υλοποίηση ρυθμίσεων οφειλών μέσω του νέου και σύγχρονου εξωδικαστικού μηχανισμού, ώστε να θωρακιστεί επαρκώς ενάντια στους νέους κινδύνους που ελλοχεύουν
• να αναμορφώσει την τιμολογιακή πολιτική δανείων, καταθέσεων και προμηθειών, με τρόπο που δεν επιβαρύνει δυσανάλογα επιχειρήσεις και νοικοκυριά, καθώς βγαίνουμε από το περιβάλλον χαμηλών επιτοκίων
• να δείξει ευαισθησία στις ευάλωτες κοινωνικές ομάδες
• να εκπαιδεύσει, προσωπικό και πελάτες, στην ψηφιακή μετάβαση των εργασιών του
•  να συμβάλει στον πράσινο μετασχηματισμό της οικονομίας

Παράλληλα, ο υπουργός αναφέρει στη δήλωσή του πως «όλα τα παραπάνω είναι απαραίτητα, προκειμένου οι τράπεζες να συνεισφέρουν το, σημαντικό, μερίδιο που τούς αναλογεί στην προσπάθεια μετάβασης προς μια οικονομία πιο δυναμική, πιο παραγωγική, πιο εξωστρεφή, ψηφιακή, πράσινη, χωρίς αποκλεισμούς και ανισότητες».

Παρέμβαση του πρωθυπουργού

Υπενθυμίζεται ότι πριν από την εν λόγω συνάντηση υπήρξε παρέμβαση του πρωθυπουργού, ο οποίος μιλώντας στην Πάτρα είχε αφήσει ανοικτό το ενδεχόμενο για στήριξη των συνεπών δανειοληπτών, λέγοντας χαρακτηριστικά: «(…) Και επειδή πράγματι τώρα αντιμετωπίζουμε ένα ζήτημα με την αύξηση του κόστους δανεισμού, έχω ζητήσει από το υπουργείο Οικονομικών να εξαντλήσουμε όλες τις δυνατότητες για τους συνεπείς δανειολήπτες, να δούμε τι μπορούμε να κάνουμε για το ζήτημα αυτό, σε συνεννόηση με τις τράπεζες».

Το δημοσιονομικό περιθώριο

Ταυτόχρονα, ο Χρήστος Σταϊκούρας κατέστησε σαφές σε πρόσφατη συνέντευξή του πως οι συνθήκες δεν είναι ανάλογες με αυτές της πανδημίας δημοσιονομικά και, κατά συνέπεια, η όποια απόφαση θα πρέπει να ληφθεί και ανάλογα με το αν υπάρχει το δημοσιονομικό περιθώριο. «Αξιολογούνται όλες οι δυνητικές παρεμβάσεις που μπορούμε να κάνουμε λαμβάνοντας υπόψη και τον υφιστάμενο δημοσιονομικό χώρο, γιατί δεν υπάρχει η δημοσιονομική ευελιξία του παρελθόντος» είπε και συμπλήρωσε: «Οι τράπεζες να διευρύνουν την περίμετρο των δυνητικών των χρηματοδοτήσεων πελατών έτσι ώστε να στηρίξουν ακόμα περισσότερο τις επιχειρήσεις». Δήλωσε επίσης πως «οι τράπεζες έπρεπε να τρέξουν πιο γρήγορα τον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης των οφειλών» και προσέθεσε πως η κυβέρνηση συνεχίζει να πιέζει τα πιστωτικά ιδρύματα ώστε να τρέξει καλύτερα.

Περιγράφοντας την ατζέντα των συζητήσεων με τους τραπεζίτες αναφέρθηκε στα ζητήματα της πιστωτικής επέκτασης, του εξωδικαστικού μηχανισμού της τιμολογιακής πολιτικής των καταθέσεων και των προμηθειών, αλλά και του ζητήματος της αύξησης του κόστους δανεισμού των πολιτών.

Συζήτηση έγινε και για το ισπανικό σχέδιο που, όπως είπε, τελεί υπό εξέταση με την πρώτη εικόνα να δείχνει ότι δεν έχει δημοσιονομικό κόστος (γιατί συνιστά αναβολές πληρωμών), αλλά επισημαίνοντας πως χρήζει περαιτέρω επεξεργασίας. Το ίδιο ισχύει και για άλλες προτάσεις που συζητούν κράτη-μέλη, συμπλήρωσε.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Μέχρι και 350 ευρώ ετησίως μπορεί να εξοικονομήσει ένα νοικοκυριό βγάζοντας από την πρίζα τις ηλεκτρικές οικιακές συσκευές, χαμηλώνοντας το θερμοστάτη του καλοριφέρ όταν δεν είναι κανένας στο σπίτι, αλλάζοντας τη χρήση του ζεστού νερού, τον τρόπο μαγειρέματος καθώς και της λειτουργίας του πλυντηρίου.

Οι λογαριασμοί ρεύματος και φυσικού αερίου είναι δυνατόν να ξεφουσκώσουν μέσα από απλές καθημερινές κινήσεις των οικιακών καταναλωτών. Χρήσιμα tips δίνει η ΔΕΠΑ Εμπορίας μέσα από ειδική ενημέρωση που κάνει απευθυνόμενη στα νοικοκυριά.

Μάλιστα η εταιρεία παρουσιάζει συμβουλές για την εξοικονόμηση ενέργειας ανά δωμάτιο.

 Ώρες αιχμής

Όπως εξηγεί η εταιρεία το κλειδί είναι να μη χρησιμοποιούμε τις ενεργοβόρες ηλεκτρικές οικιακές συσκευές καθημερινά από τις 6 το απόγευμα έως τις 9 το βράδυ:

• Για τους επόμενους 5 μήνες, προσπαθούμε να μειώσουμε την κατανάλωση ενέργειας από τις 6 το απόγευμα μέχρι τις 9 το βράδυ.
• Η αυξημένη κατανάλωση κατά τις ώρες αιχμής, οδηγεί σε ακριβότερες τιμές για κάθε κιλοβατώρα καθ΄ όλη τη διάρκεια της ημέρας, καθώς αναγκαστικά συμμετέχουν περισσότερο στο ενεργειακό μίγμα οι πιο «ακριβές» μονάδες παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος.
• Η μικρότερη χρήση ενεργοβόρων συσκευών κατά τις ώρες αυτές, δηλαδή μεταξύ 18:00 και 21:00, μεταφράζεται σε σημαντική μείωση της μέσης τιμής της κιλοβατώρας για τη χώρα και κατά συνέπεια, για όλους.
• Για αυτό, προτιμούμε να χρησιμοποιήσουμε το πλυντήριο ρούχων και πιάτων, το σίδερο, ακόμη και τον φούρνο, είτε νωρίτερα είτε αργότερα, εφόσον αυτό είναι εφικτό.

Η θέρμανση

Μέχρι και 15% εξοικονόμηση ενέργειας πετυχαίνουμε από τη συνετή χρήση της θέρμανσης:

• Χαμηλώνοντας τη θερμοκρασία στο θερμοστάτη κατά 2-3℃, με ανώτατη θερμοκρασία τους 19-20℃, μπορούμε να επωφεληθούμε έως 15% σε εξοικονόμηση ενέργειας. Ρυθμίζουμε τη θερμοκρασία του θερμοστάτη κάτω από τους 17℃ όταν απουσιάζουμε. Η ρύθμιση ενδείκνυται να γίνεται τουλάχιστον μία ώρα πριν αποχωρήσουμε.
• Αντικαθιστούμε τις βάνες/διακόπτες των σωμάτων των καλοριφέρ με θερμοστατικές βάνες, ώστε να παρέχεται η επιλογή διαφορετικής θερμοκρασίας σε κάθε δωμάτιο. Ανάλογα με τη χρήση του κάθε δωματίου, ρυθμίζουμε τη θερμοστατική βάνα σε χαμηλότερη θερμοκρασία ή την απομονώνουμε. Απενεργοποιούμε τα σώματα θέρμανσης σε χώρους που δεν χρησιμοποιούνται.
• Προτείνεται η αντικατάσταση του παλιού αναλογικού θερμοστάτη με νέας γενιάς ψηφιακό με δυνατότητα προγραμματισμού, ενεργοποίησης/απενεργοποίησης και ρύθμισης της θερμοκρασίας σε διαφορετικές ώρες της ημέρας.

Σαλόνι

Στο σαλόνι με απλές κινήσεις στην τηλεόραση, τις ηλεκτρονικές συσκευές και τα φώτα συμβάλλουμε επίσης στη μείωση των λογαριασμών ρεύματος.

• Μειώνουμε τη φωτεινότητα στην οθόνη της τηλεόρασης και του υπολογιστή από το 100% στο 70% για χαμηλότερη κατανάλωση ενέργειας.
• Δεν αφήνουμε την τηλεόραση σε κατάσταση standby, όταν κλειστή, προτιμούμε να τη βγάλουμε να από την πρίζα.
• Βγάζουμε από την πρίζα τηλεόραση, υπολογιστή, παιχνιδομηχανές όταν δεν τις χρησιμοποιούμε. Έρευνες έχουν δείξει ότι το standby στις ηλεκτρονικές συσκευές ισοδυναμεί με έως και δύο λογαριασμούς ρεύματος τον χρόνο.
• Το ίδιο ισχύει και για τους φορτιστές, οι οποίοι δεν πρέπει να μένουν στην πρίζα.
• Επιπλέον, συνιστάται η αντικατάσταση των κοινών λαμπτήρων με λαμπτήρες LED, καθώς για 8 ώρες χρήσης μία λάμπα πυρακτώσεως καταναλώνει 480 Wh, ενώ αντίστοιχα μία λάμπα LED στον ίδιο χρόνο καταναλώνει έως 64Wh οδηγώντας σε εξοικονόμηση σχεδόν 90%..

Υπνοδωμάτιο

Στο υπνοδωμάτιο μπορούμε να ακολουθήσουμε τις ακόλουθες συμβουλές:

Όταν δεν χρησιμοποιούμε την τηλεόραση, τον υπολογιστή, τα βγάζουμε από την πρίζα. Το ίδιο ισχύει και για τους φορτιστές, οι οποίοι δεν πρέπει να μένουν στην πρίζα.
Την ώρα του ύπνου μειώνουμε τη θερμοκρασία στους 16-17℃ για εξοικονόμηση ενέργειας αλλά και πιο ευχάριστο ύπνο.

Μπάνιο

Στο μπάνιο ο μεγάλος καταναλωτής ενέργειας είναι ο θερμοσίφωνας:

• Ρυθμίζουμε τη θερμοκρασία του θερμοσίφωνα έως τους 50 βαθμούς Κελσίου για ένα άτομο ή στους 60-65℃ για μια οικογένεια. Συντηρούμε κάθε χρόνο το θερμοσίφωνα.
• Η τακτική συντήρηση από εξειδικευμένο τεχνικό, μπορεί να οδηγήσει σε εξοικονόμηση ενέργειας έως 30-40%.

Αλλά εξοικονόμηση πετυχαίνουμε και με την αλλαγή λειτουργίας του πλυντηρίου:

• Πλένουμε τα ρούχα μας στο πλυντήριο ρούχων σε χαμηλή θερμοκρασία 30 ή 40℃.
• Προγραμματίζουμε το πλύσιμο των ρούχων τις βραδινές ώρες ή και τις Κυριακές όπου το σύστημα είναι λιγότερο επιβαρυμένο και η τιμή της μεγαβατώρας σημαντικά χαμηλότερη.
• Γεμίζουμε το πλυντήριο, αφήνοντας χώρο όπου χωράει μια παλάμη για να εξοικονομήσουμε ρεύμα και να πλυθούν τα ρούχα μας αποτελεσματικά.

Κουζίνα

Στην κουζίνα ορισμένα έξυπνα tips είναι η προσαρμογή του τρόπου μαγειρέματος και η διατήρηση κλειστής της πόρτας του ψυγείου.

Μυστικά… εξοικονόμησης υπάρχουν ακόμη και για την καφετιέρα:

• Μαγειρεύουμε με κλειστό καπάκι ή χύτρα ταχύτητας και δεν προθερμαίνουμε τον φούρνο.
• Τοποθετούμε το καπάκι στην κατσαρόλα κατά τη διάρκεια του μαγειρέματος. Χρησιμοποιούμε χύτρα ταχύτητας, όπου είναι εφικτό.
• Προσέχουμε τα σκεύη να εφαρμόζουν σωστά στο μάτι της κουζίνας, και εφόσον μπορούμε, αποφεύγουμε το μαγείρεμα στο μεγάλο μάτι.
  Κλείνουμε την κουζίνα 10-15 λεπτά νωρίτερα, όταν η διάρκεια μαγειρέματος ξεπερνά τη 1 ώρα. Η θερμότητα είναι αρκετή για να ολοκληρωθεί το μαγείρεμα.
• Συχνά το ψυγείο μας ψύχει περισσότερο από ότι είναι απαραίτητο για την καλή συντήρηση των τροφίμων. Ρυθμίζουμε τη συντήρηση στους 4-5℃ και την κατάψυξη στους -18℃. Η θερμοκρασία αυτή είναι απολύτως ικανοποιητική για την επαρκή ψύξη των τροφίμων, ιδιαίτερα τους πιο ψυχρούς μήνες. Και θυμόμαστε ότι κάθε βαθμός, μειώνει την ενεργειακή κατανάλωση της συσκευής κατά 6%.
• Φροντίζουμε η συσκευή να έχει απόσταση αρκετών εκατοστών από τον τοίχο ώστε να μην υπερθερμαίνεται.
• Κάνουμε απόψυξη 1-2 φορές τον χρόνο στις συσκευές που δεν είναι no frost. Μόλις 5 χιλιοστά πάγου αυξάνουν την κατανάλωση έως και 30%.
• Κλείνουμε την καφετιέρα μόλις ολοκληρωθεί η παρασκευή καφέ.
• Εάν η καφετιέρα μας δεν κλείνει αυτόματα, φροντίζουμε να κλείσουμε τη συσκευή αμέσως μόλις ολοκληρωθεί η παρασκευή καφέ.
• Εάν φτιάχνουμε μεγαλύτερες ποσότητες καφέ, μπορούμε να μεταφέρουμε το υπόλοιπο σε ένα θερμός, ώστε να διατηρηθεί ζεστός ακόμη και για ώρες.
• Ο απορροφητήρας «ρουφά» θερμότητα από τη ζεστή κουζίνα. Χρησιμοποιούμε τον απορροφητήρα όσο λιγότερο γίνεται και σε χαμηλότερη ένταση. Ο λόγος δεν είναι μόνο η εξοικονόμηση ενέργειας από την ίδια τη συσκευή, αλλά και το γεγονός ότι ο απορροφητήρας «ρουφά» θερμότητα από τον χώρο και τον εξάγει εκτός κατοικίας.
• Όταν μαγειρεύουμε και χρησιμοποιούμε απορροφητήρα, μπορούμε να χαμηλώσουμε τη θέρμανση του σπιτιού, ειδικά όταν είναι ανοιχτός ο φούρνος, ο οποίος παράγει θερμότητα και για τον περιβάλλοντα χώρο.
• Αν έχουμε κουζίνα φυσικού αερίου αυξομειώνουμε τη φλόγα στην εστία για να έχουμε τον πλήρη έλεγχο της διαδικασίας μαγειρέματος.
• Το μαγείρεμα σε κουζίνα φυσικού αερίου, είναι αποδοτικότερο, καθώς οι εστίες υπερταχείας θέρμανσης, δηλαδή τριπλής ή τετραπλής φλόγας, διαχέουν την θερμότητα στο σκεύος και φτάνει ταχύτερα στην επιθυμητή θερμοκρασία.

Εννιά μήνες μετά τη ρωσική εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία που εκτίναξε την τιμή του φυσικού αερίου, η Ευρωπαϊκή Ενωση δεν έχει αποφασίσει ακόμη για το πλαφόν, που δεν θα επέτρεπε να υπάρξουν στο μέλλον ακραίες τιμές, όπως αυτές τον περασμένο Αύγουστο.

Η δυστοκία αφορά στο μέτρο του πλαφόν, το οποίο έχει διχάσει τις χώρες σε δύο μπλοκ. Το ένα μπλοκ Ελλάδα, στο οποίο πρωτοστατεί η Ελλάδα με το Βέλγιο, την Ισπανία και την Πολωνία, με το οποίο συντάσσονται 15 συνολικά χώρες υποστηρίζει ότι με την επιβολή του πλαφόν θα αποφευχθούν τα φαινόμενα κερδοσκοπίας που ταλαιπωρούν την αγορά και θα αμβλυνθεί το υψηλό κόστος που καλούνται να πληρώσουν οι καταναλωτές και οι κρατικοί προϋπολογισμοί με τις επιδοτήσεις των τιμών.

Το άλλο μπλοκ, στο οποίο κυριαρχούν η Γερμανία και η Ολλανδία, θεωρεί ότι το πλαφόν θα προκαλέσει κίνδυνο ομαλού εφοδιασμού της αγοράς, αν η τιμή του είναι χαμηλότερη από αυτή που είναι διατεθειμένες να πληρώσουν άλλες χώρες που καταναλώνουν υγροποιημένο αέριο, όπως οι ασιατικές.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η οποία είναι αρμόδια για το νομοθετικό έργο της ΕΕ, απέφευγε επί μήνες να παρουσιάσει οποιαδήποτε πρόταση για το πλαφόν. Την περασμένη Τρίτη, αφού είχε μεσολαβήσει η Σύνοδος Κορυφής του Οκτωβρίου και μετά από την προειδοποίηση από τις χώρες του πρώτου μπλοκ ότι δεν θα ψήφιζαν τα άλλα μέτρα του πακέτου που προωθούσε, η Επιτροπή ανακοίνωσε μία πρόταση για ένα πλαφόν, η ενεργοποίηση του οποίου, όμως, ουσιαστικά θα ήταν αδύνατη καθώς για να γίνει αυτό θα έπρεπε η τιμή του φυσικού αερίου στο χρηματιστήριο του Αμστερνταμ ( TTF) να διατηρηθεί στα 275 ευρώ η μεγαβατώρα για διάστημα δύο εβδομάδων – ενώ σήμερα είναι κοντά στα 120 ευρώ – και επιπλέον η τιμή του LNG να ήταν μικρότερη κατά τουλάχιστον 58 ευρώ επί 10 ημέρες στην ίδια περίοδο.

Η πρόταση αυτή προκάλεσε αντίδραση από τις χώρες του πρώτου μπλοκ, με τον υπουργό Ενέργειας, Κώστα Σκρέκα, να τονίζει ότι δεν συνιστά πλαφόν και ότι είναι ρεαλιστικό να καθοριστεί αυτό σε ένα εύρος τιμών από 150 έως 200 ευρώ, ενώ οι υπουργοί Ενέργειας της Ισπανίας και της Πολωνίας τη χαρακτήρισαν αστείο. Είναι χαρακτηριστικό ότι με την πρόταση της Κομισιόν, το πλαφόν δεν θα είχε ενεργοποιηθεί ούτε τον Αύγουστο, καθώς οι τιμές τότε είχαν ξεπεράσει τα 275 ευρώ για μία εβδομάδα, καταδεικνύοντας έτσι την αντίφαση σε σχέση με τον στόχο της.

Οι αντιδράσεις μεταφέρθηκαν, όπως αναμενόταν, στο Συμβούλιο Υπουργών Ενέργειας την Πέμπτη, στο οποίο έγινε εκτεταμένη συζήτηση και αποφασίσθηκε να μετατεθεί η απόφαση για το επόμενο Συμβούλιο που θα συνεδριάσει στις 13 Δεκεμβρίου. Αν και υπήρχε συμφωνία για τα άλλα δύο θέματα του πακέτου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής – τις κοινές προμήθειες αερίου της ΕΕ και την επιτάχυνση της αδειοδότησης των επενδύσεων σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας – όλο το πακέτο παραπέμφθηκε για έγκριση στην επόμενη σύνοδο.

Ο υπουργός Ενέργειας της Τσεχίας, Γιόζεφ Σικέλα, που προεδρεύει του Συμβουλίου, εμφανίσθηκε συγκρατημένα αισιόδοξος μετά τη συνεδρίαση ότι θα μπορέσει να υπάρξει μία συναίνεση γύρω από μία νέα πρόταση στο επόμενο Συμβούλιο. Δεν έδωσε, ωστόσο, κάποια πρόγευση σε ποια βάση θα στηριζόταν η νέα πρόταση, σημειώνοντας ότι θα χρειασθεί πολύ δουλειά έως τις 13 Δεκεμβρίου για να επιτευχθεί κάποια συμφωνία.

Από την πλευρά της, η Επίτροπος Ενέργειας της ΕΕ, Κάντρι Σίμσον, απέφυγε να απαντήσει σε ερώτηση αν η Κομισιόν είναι διατεθειμένη να παρουσιάσει νέα πρόταση. Το βασικό επιχείρημά της ήταν ότι η Κομισιόν έλαβε υπόψη το αίτημα της Συνόδου Κορυφής να εξετάσει μία λύση που θα περιορίζει τις τιμές χωρίς να δημιουργεί κίνδυνο για την ασφάλεια των προμηθειών.